Koşmalar, aşık tarzı halk şiirinin en yaygın nazım biçimlerinden biridir. Koşmalar, hece ölçüsüyle yazılan ve genellikle dört dörtlükten oluşan şiirlerdir. Koşmaların konularına göre güzelleme, koçaklama, taşlama ve ağıt gibi türleri vardır. Bu türlerin özellikleri ve örnekleri şöyledir:
-
Güzelleme: Aşk, hasret, ayrılık, doğa sevgisi gibi lirik konuları işleyen koşmalardır. Evvel sen de yücelerden uçardın Şimdi enginlere mi indin gönül Derya deniz dağ taş demez aşardın Kara menzilini aldın mı gönül Yiğitliğim elden gitti yel gibi Damağımda tadı kaldı bal gibi Hoyrat eli değmiş gonca gül gibi Bozulmuş bağlara döndün mü gönül Karacaoğlan der ki ölüp ölünce Ben de güzel sevdim kendi halımca Varıp gurbet ile vasıl olunca Dostlardan haberim al melil melil Karacaoğlan
-
Koçaklama: Coşkun ve yiğitçe bir üslupla savaş ve kahramanlık konularını anlatan, savaşları tasvir eden koşmalardır. Benden selam olsun Bolu Beyi’ne Çıkıp şu dağlara yaslanmalıdır Ok gıcırtısından kalkan sesinden Dağlar seda verip seslenmelidir Düşman geldi tabur tabur dizildi Alnımıza kara yazı yazıldı Tüfek icad oldu mertlik bozuldu Eğri kılıç kında paslanmalıdır Köroğlu düşer mi yine şanından Ayırır çoğunu er meydanından Kırat köpüğünden düşman kanından Çevrem dolup şalvar ıslanmalıdır Köroğlu
-
Taşlama: Bir kişi olay ya da durumu eleştiren koşmalardır. Ormanda büyüyen adam azgını Çarşıda pazarda insan beğenmez Medrese kaçkını softa bozgunu Selam vermeğe dervişan beğenmez Kazak Abdal
-
Ağıt: Ölüm, yas, acı gibi konuları işleyen koşmalardır. Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Yavrum seni aldılar benden elin oldun Aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman aman Aman yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi yarabbi Aman of of of of of of of of of of of of of of of of of of of of Aman ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah ah Pir Sultan Abdal
Bu koşmalar arasında beni en çok etkileyen güzelleme türüdür. Çünkü güzelleme, insanın en derin duygularını, en güzel sözlerle dile getiren bir türdür. Güzelleme, hem sevgiliye hem de doğaya karşı beslenen aşkı, özlemi, hayranlığı ve acıyı anlatır. Güzelleme, Türk halk edebiyatının en zengin ve en yaygın türüdür. Güzelleme, Türk kültürünün ve dilinin güzelliğini ve zenginliğini yansıtır. Güzelleme, Türk halkının duygu dünyasını ve hayal gücünü gösterir. Güzelleme, Türk halkının sanatçı ruhunu ve yaratıcılığını ortaya koyar. Bu nedenlerle güzelleme türü benim için çok değerli ve etkileyicidir.
