Hz. Muhammed (s.a.v.), eğitim ve öğretime büyük önem vermiştir. İlk vahiy olan “Oku” emri, hem ona hem de ümmetine Allah Teâlâ’nın ilk emri olmuştur. Hz. Muhammed (s.a.v.)'in ilâhî tebliğ görevinin eğitim-öğretimden ibaret olduğu Kur’an-ı Kerim’de bildirilir. Kendi görevinin mahiyetini “Allah beni bir muallim olarak göndermiş bulunuyor.” şeklinde açıklamıştır.
Hz. Muhammed (s.a.v.)'in eğitim-öğretimle ilgili faaliyetleri arasında şunlar bulunmaktadır:
-
Mekke döneminde, kendisine vahyedilen ayetlerin yazılmasına ve bu suretle korunmasına önem vermiştir.
-
Dârü’l-Erkam’ı bir eğitim-öğretim merkezi olarak kullanmıştır.
-
Hicretten iki yıl önce Mekke’ye gelip Akabe mevkiinde Müslüman olan Medinelilerin eğitimi ile de ilgilenmiş; onların isteği üzerine Kur’an’ı ve İslâm’ın prensiplerini öğretmek için Medine’ye öğretmen göndermiştir.
-
Hicretten sonra Medine’de Hz. Muhammed (s.a.v.)'in ilk ve önemli faaliyetlerinden birisi, bir ibadet mahalli olmasının yanında, aynı zamanda eğitim-öğretim merkezi olan, Mescid-i Nebevî’yi inşâ etmek olmuştur.
Bu faaliyetler, Müslümanlar arasında yazıya, ilme rağbeti ve öğrenme arzusunu artırmıştır.