Allahü Teâlâ’nın sıfatları, O’nun zatının, varlığının ve işlerinin özellikleridir. Allahü Teâlâ’nın sıfatları iki kısma ayrılır: Zati sıfatlar ve sübuti sıfatlar. Zati sıfatlar, Allahü Teâlâ’nın zatına mahsus olan, hiçbir mahlukta bulunmayan sıfatlardır. Sübuti sıfatlar ise, Allahü Teâlâ’nın mahluklarla ilişkili olan, yaratma, ilim, irade gibi sıfatlardır.
Allahü Teâlâ’nın zati sıfatları şunlardır:
-
Vücud: Allahü Teâlâ vardır. Varlığı ezelidir. Vacib-ül vücuddur, yani varlığı lazımdır.
-
Kıdem: Allahü Teâlânın varlığının evveli, başlangıcı yoktur.
-
Bekâ: Allahü Teâlânın varlığının âhiri, sonu yoktur. Hiç yok olmaz. Ortağı olmak muhal olduğu gibi, zat ve sıfatları için de yokluk muhaldir.
-
Vahdaniyyet: Allahü Teâlânın zatında, sıfatlarında ve işlerinde ortağı, benzeri yoktur.
-
Muhalefetün-lilhavadis: Allahü Teâlâ, zatında ve sıfatlarında hiçbir mahlûkun zat ve sıfatlarına benzemez.
-
Kıyâm bi-nefsihi: Allahü Teâlâ zatı ile kâimdir. Mekana muhtaç değildir. Madde ve mekan yok iken O var idi. Zira her ihtiyaçtan münezzehtir.
Allahü Teâlâ’nın sübuti sıfatları şunlardır:
-
Hayat: Allahü Teâlâ diridir. Hayatı, mahlûkların hayatına benzemeyip, zatına layık ve mahsus olan hayat, ezeli ve ebedidir.
-
İlm: Allahü teâlâ her şeyi bilir. Bilmesi mahlûkatın bilmesi gibi değildir. Karanlık gecede, karıncanın, kara taş üzerinde yürüdüğünü görür ve bilir. İnsanların kalbinden geçen düşüncelerini, niyetlerini bilir. Bilmesinde değişiklik olmaz. Ezeli ve ebedidir.
-
Sem’: Allahü teâlâ işitir. Vasıtasız, cihetsiz işitir. İşitmesi, kulların işitmesine benzemez. Bu sıfatı da, her sıfatı gibi ezeli ve ebedidir.
-
Basar: Allahü teâlâ görür. Âletsiz ve şartsız görür. Görmesi göz ile değildir.
-
İrade: Allahü teâlânın dilemesi vardır. Dilediğini yaratır. Her şey Onun dilemesi ile var olur. İradesine engel olacak hiçbir kuvvet yoktur.
-
Kudret: Allahü teâlâ, her şeye gücü yeticidir. Hiçbir şey Ona güç gelmez.
-
Kelam: Allahü teâlâ söyleyicidir. Söylemesi alet, harfler, sesler ve dil ile değildir.
-
Tekvîn: Allahü teâlâ yaratıcıdır. Ondan başka yaratıcı yoktur. Her şeyi O yaratır.
