Atatürkçü düşünce sisteminin oluşmasına neden olan etkenler şunlardır:
-
Osmanlı Devleti’nin son döneminde yaşanan siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel sorunlar, devletin parçalanmasına ve yıkılmasına yol açmıştır. Bu durum, Türk milletinin bağımsızlığını ve onurunu korumak için yeni bir devlet kurma ihtiyacını ortaya çıkarmıştır.
-
Atatürk, Selanik gibi farklı milletlerin, kültürlerin ve fikirlerin buluştuğu bir liman kentinde doğmuş ve büyümüştür. Bu ortam, onun geniş bir vizyon ve hoşgörü sahibi olmasını sağlamıştır.
-
Atatürk, askeri okullarda aldığı eğitimde, Türk tarihi, milli bilinç, akıl, bilim, mantık ve gerçeklik gibi konularda öğretmenlerinden etkilenmiştir. Ayrıca, Fransızca öğrenerek, yerli ve yabancı pek çok kitap okumuş ve dünyadaki gelişmeleri takip etmiştir.
-
Atatürk, Ziya Gökalp başta olmak üzere, Türkçülük, milliyetçilik, cumhuriyetçilik, laiklik, devletçilik, halkçılık, inkılapçılık gibi fikirleri savunan aydınların eserlerinden etkilenmiştir. Bu fikirler, onun milli mücadele ve devrimlerde izlediği yolu belirlemiştir.
-
Atatürk, Fransız İhtilali ve Amerikan Bağımsızlık Savaşı gibi dünyadaki demokratikleşme hareketlerini incelemiş ve bunlardan ilham almıştır. Bu hareketler, onun milli egemenliğe dayalı, demokratik, laik, sosyal ve hukuk devleti anlayışını oluşturmasına katkıda bulunmuştur.
