XV. ve XVI. yüzyıllarda Osmanlı Devleti’nde bilim dalları genellikle iki ana kategoriye ayrılıyordu: Nakli Bilimler (Fıkıh, Kelam, Tefsir, Hadis) ve Akli Bilimler (Astronomi, Matematik, Mantık, Tıp, Coğrafya vb.). Bu dönemde, Osmanlı Devleti bu iki bilim dalını da medreselerde okutarak, her iki dalda büyük bilim adamları yetiştirmiştir.
Bu dönemde yetişen bazı önemli bilim insanları şunlardır:
-
Ali Kuşçu: Semerkantlı bir Türk bilgini. Uluğ Bey’in kurduğu medresede müderrislik ve rasathanede müdürlük yapmıştır. Astronomi ve matematik alanında eserler vermiştir.
-
Kadızade-i Rumi: İlk eğitimini Bursa’da alan Kadızade, daha sonra Horasan ve Maveraünnehir’de eğitimine devam etmiştir. Astronomi ve matematik alanında eserler vermiştir.
-
Sabuncuoğlu Şerafettin: Fatih Dönemi’nde yaşayan Sabuncuoğlu, Amasya daruşşifasında hekimlik yapmıştır. Plastik cerrahininde babası sayılan Sabuncuoğlu eserlerinde hasta tedavi metotları üzerinde durmuştur.
-
Ebussuud Efendi: Otuz yıl şeyhülislamlık yapan Ebussuud Efendi, Kanuni’nin oluşturduğu kanunların hazırlanmasında etkili oldu. Daha çok tefsir, fıkıh, hadis gibi ilim dallarında eser vermiştir.
Bu bilim adamları, Osmanlı Devleti’nin bilimsel gelişimine önemli katkılarda bulunmuşlardır.