Divan-ı Hümayun, Osmanlı İmparatorluğu’nda 15. yüzyıl ortalarından 17. yüzyılın yarısına kadar en önemli yüksek karar organıydı. İmparatorluğun yıkılışına kadar varlığını korumuş, ancak 17. yüzyıldan sonra önemini kaybetmiş ve 19. yüzyılda II. Mahmud’un teşkilat reformuyla kabine sistemine geçilerek Divan-ı Hümayun sembolik hale gelmiştir.
Divan-ı Hümayun’un asli üyeleri arasında şunlar yer alırdı:
-
Vezir-i Azam (Sadrazam): Padişahın mutlak vekiliydi.
-
Kubbealtı vezirleri: Genellikle üçle yedi arasında değişen sayıda vezir.
-
Rumeli ve Anadolu kazaskerleri
-
Nişancı
-
Rumeli ve Anadolu defterdarları
-
Yeniçeri Ağası ve Kaptan-ı Derya: Vezirlik rütbesine sahip olan kişiler.
Bu kurum, devletin önemli işlerini gören ve aynı zamanda müracaat dilekçelerini kabul ederek bir çeşit yüksek mahkeme vazifesi de gören bir yapıydı. Divan-ı Hümayun, Topkapı Sarayındaki Kubbealtı dairesinde toplanırdı.
