Edep: Terbiye, yerinde ve uygun davranışta bulunmaktır. Canlı cansız bütün varlıklara karşı ölçülü davranmak, haddi aşmamak anlamına gelir. Edep, Allah’ın emir ve yasaklarına uymak, peygamberin sünnetine tabi olmak, insanlara saygı ve sevgi göstermek, nefsi terbiye etmek, kalbi arındırmak, zikir ve ibadetle meşgul olmak gibi hususları içerir. Tasavvuf ehli, edebi, insanın kemaline ulaşmasının en önemli şartı olarak görürler. Nitekim “Edep yarısından fazlasıdır imanın” hadisi, edebin değerini vurgular.
İnsan-ı Kâmil: Nefsin kötülüklerden arındırılması, ahlakın düzeltilmesi, iş ve davranışları hakka uygun, kötülüklerden arınmış mükemmel insan demektir. İnsan-ı kâmil, Allah’ın her mertebedeki tecellilerine mazhar olan, O’nun sıfat ve isimlerini ahlakında yansıtan, O’nun rızasını kazanmış, O’na yakınlaşmış, O’nu tanıyıp sevmiş, O’na teslim olmuş, O’nunla birlikte olan insandır. Tasavvuf tarihinin en önemli konularından olan insan-ı kâmil anlayışı, varlık ve bilgi problemleriyle ilgisi yanında dinî ve ahlâkî boyutları da bulunan derin fikrî çaba ve ruhî tecrübenin ürünü olarak ortaya çıkmıştır. Tasavvuf ehli, insan-ı kâmilin en güzel örneğinin Hz. Peygamber olduğunu, onun ahlakıyla ahlaklanmanın, onun yolunu takip etmenin, insan-ı kâmile ulaşmanın en doğru yolu olduğunu belirtirler. Nitekim “Allah’ın Rasûlü’nde sizin için güzel bir örnek vardır” âyeti, bu gerçeği ifade eder.
