Türklerin İslamiyet’i kabul etmelerinde etkili olan faktörler arasında dini, sosyolojik, ekonomik ve siyasi sebepler bulunmaktadır. İslamiyet’in kabulünde, Türklerin İslam öncesi inançları ile İslamiyet arasındaki benzerlikler önemli bir rol oynamıştır. Tek tanrı inancı, ahiret inancı ve hac gibi ibadetlere benzer uygulamalar, bu geçişte kolaylaştırıcı etkenler olmuştur.
Sosyolojik olarak, aile kavramına verilen önem, namus ve temizliğe verilen değer gibi toplumsal yapılar İslamiyet ile uyumlu olmuştur. Ekonomik açıdan, eski Türk toplumunda sosyal sınıfların olmaması ve İslam dininde de benzer bir eşitlik anlayışının bulunması, Türklerin bu dini benimsemelerinde etkili olmuştur.
Siyasi ve askeri tercihler açısından, 8. yüzyılda Türk-Çin rekabeti ve 751 yılında gerçekleşen Talas Savaşı’nda Karluk Türklerinin Müslümanların yanında yer alması ve savaştan sonra Türk-Arap ilişkilerinin olumlu yönde gelişmesi, Türklerin İslamiyet’i kabul etmelerinde önemli bir dönüm noktası olmuştur.
Türk topluluklarının İslamiyet’i kabul süreci, Orta Asya’da yaşayan göçebe Türk topluluklarının diğer etnik unsurlar ile ilişkileri, farklı dini inançları ve yaşam tarzlarından etkilenmeleri sonucunda gerçekleşmiştir. Bu süreç, Türklerin sosyal, kültürel ve siyasi yapısını derinden etkilemiş ve Türk-İslam sentezinin oluşumuna katkıda bulunmuştur.
