12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 125, 126, 127 Cevapları - Meb yayınları

Question

FAZLA BALKON

Balkonlar evlere fazla

balkonlar belki de kurulmazdı

kapıların açıldığı ırmaktan

şehir değil bahçeler aksa

Balkonlar gevezelik

balkonlar ısrar

Balkonlar evleri bıraksa

çocuklar eve dönse

hastalar güzel ölse

kendi vatanında ev

kendi yatağında hasta

Herkes balkonda unuttuğu

şiirini geri alsa

Kalsa kalsa

bana evlerden Behçet

balkonlardan Sezai

Haydar ERGÜLEN, Hafız ile Semender

METNİ ANLAMA VE ÇÖZÜMLEME

1. Okuduğunuz şiirdeki “Balkonlar gevezelik/balkonlar ısrar” dizelerinde “balkon” kelimesine hangi anlamlar yüklenmiştir? Düşüncelerinizi sözlü olarak paylaşınız.

2. Söyleyici bu şiirinde, evlere ve apartmanlara balkonlar yapılmasının sebebi olarak neyi göstermektedir?

3. Okuduğunuz şiirde şair, balkonun modern yaşam tarzının getirdiği apartmanı “bırakmasıyla” hangi olumlu durumların gerçekleşeceğini düşünmektedir? Şiirdeki dizelerden örnekler vererek açıklayınız.

4. Şiirde söyleyici, şehir yaşamının içindeki bir insanın duygularını nasıl ifade etmektedir? Şiirden hareketle açıklayınız.

5. “Herkes balkonda unuttuğu/şiirini geri alsa” dizelerinde ifade edilen, herkesin balkonda unuttuğu şiir, birbirinden farklıdır. Size göre metinde “şiir” kelimesi imge olarak neyi ya da neleri çağrıştırmaktadır?

6. Okuduğunuz şiirin temasını bulunuz.

7. Şiirde ahenk hangi unsurlarla sağlanmıştır? Dizelerden örneklerle açıklayınız.

8. Şiirin sonunda Behçet Necatigil ve Sezai Karakoç’un şiirlerinin anılması, söyleyicinin hangi yönünü gösterir?

9. “Haydar Ergülen’in şiirlerinde gerçekçilik ve ironinin özellikleri dikkat çeker.” ifadesinin okuduğunuz metindeki yansımalarını gösteriniz.

DİL BİLGİSİ

1. Aşağıdaki dizelerde geçen altı çizili kelime ve kelime grubunun dizelere kattığı anlamı söyleyiniz.

• balkonlar belki de kurulmazdı

• Kalsa kalsa/bana evlerden Behçet/balkonlardan Sezai

2. Aşağıdaki parçada yazımı yanlış olan kelimeleri bulunuz. Bulduğunuz kelimelerin altını çiziniz.

Çiğdemden sonra gök renginde ki elbisesiyle yeni açmış sünbül görünür; gözleri yaşlı, saçları dağınık, hali perişandır. Güzel kokusundan sarhoşa dönen şair, ona bu gönül kapan kokuyu nereden, hangi attardan aldığını sorar. Sünbülün verdiği cevapda çiğdemin cevabına benzemekdedir.

Önceleri ezel bağında henüz açılmadık bir gonca olan ve güzel kokusunu sevgilinin rüzgarından alan sünbül, bu sürekli bahar ülkesinden, çiğdem gibi, hicran sahiline atılmışdır.

Answer 1

Haydar Ergülen’in “Hafız ile Semender” adlı eserinden “Fazla Balkon” şiirinin çözümlemesi için sorularınıza sırasıyla yanıtlarım şu şekildedir:

1. “Balkonlar gevezelik/balkonlar ısrar” dizelerinde, “balkon” kelimesine yüklenen anlamlar, balkonların gereksiz ve aşırı konuşmalar için bir mekan olduğunu ve insanların ısrarcı bir şekilde orada vakit geçirdiklerini ifade ediyor olabilir. Balkonlar, insanların dış dünya ile etkileşimde bulundukları, ancak bu etkileşimin yüzeysel ve anlamsız olabileceği bir alan olarak betimleniyor.

2. Şair, evlere ve apartmanlara balkonlar yapılmasının sebebini, insanların doğal ortamlardan ve bahçelerden uzaklaşarak şehir hayatına adapte olmaları olarak gösteriyor. Balkonlar, şehir içindeki doğa özlemini giderme çabası olarak yorumlanabilir.

3. Şair, balkonların modern yaşam tarzının getirdiği apartman hayatını bırakmasıyla, insanların daha içe dönük, ailevi ve doğal bir yaşama geri döneceğini düşünüyor. Örneğin, “çocuklar eve dönse/hastalar güzel ölse” dizeleri, balkonların olmaması durumunda insanların daha çok ev içinde vakit geçireceğini ve hayatın önemli anlarını aileleriyle paylaşacaklarını ima ediyor.

4. Şiirde söyleyici, şehir yaşamının içindeki bir insanın duygularını, balkonların yarattığı yabancılaşma ve izolasyon hissi üzerinden ifade ediyor. Şehir hayatının getirdiği yapaylık ve yüzeyellik, insanların iç dünyalarından kopmalarına neden oluyor.

5. “Herkes balkonda unuttuğu/şiirini geri alsa” dizelerinde, “şiir” kelimesi, kişisel anılar, hayaller, duygular veya kaybedilmiş değerler gibi farklı şeyleri çağrıştırabilir. Herkesin balkonda unuttuğu “şiir”, kişisel ve öznel bir deneyimi temsil ediyor olabilir.

6. Şiirin teması, modern şehir yaşamının yarattığı yabancılaşma ve insanların doğal yaşamdan uzaklaşması olarak bulunabilir.

7. Şiirde ahenk, tekrar eden “balkonlar” kelimesi, aliterasyon ve asonans gibi unsurlarla sağlanmıştır. Örneğin, “balkonlar belki de kurulmazdı/kapıların açıldığı ırmaktan” dizelerindeki “balkonlar” ve “kapıların” kelimelerindeki “k” sesinin tekrarı ahenk yaratıyor.

8. Şiirin sonunda Behçet Necatigil ve Sezai Karakoç’un şiirlerinin anılması, söyleyicinin edebiyata ve şiire olan ilgisini ve bu şairlerin eserlerine duyduğu saygıyı gösterir.

9. “Haydar Ergülen’in şiirlerinde gerçekçilik ve ironinin özellikleri dikkat çeker.” ifadesi, okuduğunuz metinde, şairin balkonları ve şehir hayatını eleştiri konusu yaparak gerçekçi bir yaklaşım sergilemesi ve ironik bir dil kullanmasıyla yansımaktadır.

DİL BİLGİSİ

1. “balkonlar belki de kurulmazdı” dizelerinde altı çizili kelime ve kelime grubu, balkonların var olmaması durumunda yaşamın nasıl olabileceği üzerine bir varsayımı ifade eder. “Kalsa kalsa/bana evlerden Behçet/balkonlardan Sezai” dizelerinde ise, şairin ev ve balkonlarla ilgili anılarından geriye kalanların, bu iki şairin eserleri olduğunu vurgular.

2. Yazımı yanlış olan kelimeler şunlardır: “renginde ki” doğru yazımı “rengindeki”, “cevapda” doğru yazımı “cevapta”, “benzemekdedir” doğru yazımı “benzemektedir”, “açılmadık” doğru yazımı “açılmamış”, “atılmışdır” doğru yazımı “atılmıştır”.