Bağlantısızlar Hareketi, Soğuk Savaş döneminde, Doğu ve Batı blokları arasındaki ideolojik çatışmalardan bağımsız kalmak isteyen ülkelerin oluşturduğu bir uluslararası organizasyondur. 1961 yılında Belgrad’da resmi olarak kurulmuştur. Hareketi ortaya çıkaran gerekçeler ve temel politikaları şunlardır:
Gerekçeleri:
-
Dekolonizasyon Süreci: İkinci Dünya Savaşı sonrası, birçok Afrika ve Asya ülkesi bağımsızlıklarını kazanmış ve bu ülkeler, Soğuk Savaş’ın ideolojik çatışmalarından farklı sorunlarla uğraşmaktaydı. Bu ülkeler, genellikle kıtlık, kuraklık, salgın hastalıklar gibi temel sorunlarla mücadele ediyordu.
-
Üçüncü Dünya Kavramı: Sömürgeden yeni kurtulan bu ülkeler, “Üçüncü Dünya” olarak adlandırılmış ve Doğu ve Batı Bloklarının önceliklerinden farklı önceliklere sahip olmuşlardır. Bu ülkeler, birbirleriyle dayanışma ve işbirliği içine girmeye başlamışlardır.
-
Soğuk Savaş’ın Baskısı: Doğu ve Batı bloklarının Asya ve Afrika’da kurmaya çalıştıkları ittifak yapıları, bu ülkelerin toprak bütünlüğüne ve egemenliklerine zarar verebilecek endişeler yaratmıştır.
Temel Politikaları:
-
Silahsızlanma ve Barış: Bağlantısızlar, silahsızlanma politikasına ve barışın korunmasına büyük önem vermişlerdir. Bu amaçla Birleşmiş Milletler platformunu kullanarak büyük devletlerin politikalarına yön vermeye ve bloklar arasında denge kurmaya çalışmışlardır.
-
Siyasi Bağımsızlık: Hiçbir askeri ve ikili ittifaka katılmamak ve başka devletlerin kendi topraklarında üs kurmasına izin vermemek.
-
Bağımsızlık Mücadelelerini Destekleme: Dünyanın neresinde olursa olsun, bağımsızlık mücadelelerini desteklemek.
-
Bağımsızlık ve Farklı Toplumsal Sistemlerin Birlikte Yaşaması: Bağlantısızlar Hareketi’nin temel siyasal ve ideolojik ilkeleri arasında, üye ülkelerin millî bağımsızlığını, egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve güvenliğini korumak yer alır.
Bu politikalar, hareketin üye ülkelerin millî bağımsızlığını, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü koruma amacını ve sömürgecilikten, yayılmacılıktan, ırkçılıktan ve her türlü dış baskıdan uzak durma isteğini yansıtmaktadır. Bağlantısızlar Hareketi, Soğuk Savaş döneminde ve sonrasında uluslararası ilişkilerde önemli bir rol oynamıştır.
