11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 68, 69, 70, 71 Cevapları - Cem Web Ofset Yayınları

Question

<span itemprop="name">11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 68, 69, 70, 71 Cevapları - Cem Web Ofset Yayınları</span>

Answer 1

1. Bilinmeyen Kelime ve Kelime Grupları

Şiirde anlamı verilen kelime ve kelime grupları dışında bilmediklerinizi metindeki bağlamdan hareketle tahmin edip sözlükten kontrol ediniz. Örneğin:

• Enîs-i dil: Gönül dostu
• Hâksâr: Toprağa düşmüş, ölmüş
• Târmâr: Perişan, dağılmış
• Reh-i bekâ: Ebediyet yolu
• Muğber: Tozlanmış, solmuş
• İbtisâm: Gülümseme
• Ferdây-ı beşer: İnsanlığın geleceği

2. Şiirin Teması

"Makber" şiirinin teması, ölüm ve bu ölümün getirdiği derin acıdır. Şair, eşinin ölümünden duyduğu büyük üzüntüyü ve kaybı, metafizik ve felsefi düşüncelerle harmanlayarak ifade etmiştir.

3. İlk Sekiz Dizenin Ahenk Unsurları ve Şiire Katkısı

a) Ahenk Unsurları:

• Ölçü: Şiir, mef'ûlü / mefâ'ilün / fe'ûlün ölçüsüyle yazılmıştır. Bu ölçü, şiirin ritmini ve melodisini sağlar.
• Kafiye: Kafiye ve redif kullanımı, şiirin ahengini güçlendirir. Örneğin: "kaldı", "zâr kaldı", "eyvah", "mezâr kaldı".

b) İmge ve Edebî Sanatlar:

• Teşbih (Benzetme): "Gitti ebede gelip ezelden" ifadesinde zamanın geçiciliği ve sonsuzluğu arasında bir benzetme yapılmıştır.
• Tezat (Karşıtlık): "Şimdi buradaydı gitti elden" dizelerinde, varlık ve yokluk arasındaki tezat vurgulanmıştır.
• Mübalağa (Abartma): "Nerde arayım o dilrübâyı?" ifadesi, sevilen kişinin yokluğunun getirdiği çaresizlik duygusunu abartılı bir şekilde ifade eder.

4. Şiir ile Şair Arasındaki İlişki

Abdülhak Hamit Tarhan, "Makber" şiirini eşi Fatma Hanım’ın ölümü üzerine yazmıştır. Şair, eşinin ölümünden duyduğu derin acıyı ve bu kaybın getirdiği duygusal bunalımı şiire yansıtmıştır. Bu açıdan, şiir ile şair arasındaki ilişki oldukça kişisel ve duygusal bir bağa sahiptir.

5. Tanzimat Birinci ve İkinci Dönem Şiirlerinin Benzerlikleri ve Farklılıkları

Özellik	Tanzimat Birinci Dönem Şiiri	Tanzimat İkinci Dönem Şiiri
İçerik	Toplumsal sorunlar, milliyetçilik, batılılaşma, din, eğitim gibi konulara ağırlık verir.	Bireysel duygular, aşk, ölüm, doğa gibi daha evrensel ve kişisel temalara yönelir.
Amacı	Toplumu uyarmak, düşünceleri değiştirmek, değişim ve dönüşüm süreçlerine katkı sağlamak.	Sanat için sanat anlayışıyla, güzelliği ve estetiği ön planda tutar.
Dil ve Anlatım	Klasik edebiyatın etkisi altında, ağır ve süslü bir dil kullanır. Divan şiirinin kalıplarından etkilenir.	Daha sade ve akıcı bir dil kullanır. Batılı edebiyatın etkisiyle yeni ifade biçimleri ve sözcükler kullanır.
Aruz Ölçüsü	Aruz ölçüsü sıklıkla kullanılır.	Aruz ölçüsü kullanılmaya devam eder ancak daha esnek bir şekilde uygulanır.
Kafiye	Kafiye kullanımı daha düzenli ve belirgindir.	Kafiye kullanımı daha serbest olabilir, hatta bazen uyaksız şiirler de yazılır.
Söz Sanatları	Benzetme, teşbih, istiare gibi klasik edebiyatta sık kullanılan söz sanatlarına başvurulur.	Yeni ve özgün söz sanatları geliştirilir.
Toplumla İlişkisi	Toplumla doğrudan iletişim kurmayı amaçlar, toplumsal bilinçlendirme yapar.	Bireyin iç dünyasına yönelir, daha çok kişisel duyguları ifade eder.

"Murabba" ve "Makber" Şiirlerinin Bu Tablodaki Yeri

• "Murabba": Tanzimat birinci dönem şiirinin özelliklerini taşıyan bu şiirde, toplumcu bir duruş, milliyetçi duygular ve batılılaşma temaları ön plandadır. Dil oldukça ağır ve süslü, anlatım ise didaktiktir.
• "Makber": Tanzimat ikinci dönem şiirinin karakteristik özelliklerini gösteren bu şiirde, bireysel duygular, ölüm ve aşk gibi evrensel temalar işlenir. Dil daha sade ve akıcıdır, anlatım ise daha içseldir.

Sonuç olarak, Tanzimat dönemi şiirinde iki farklı dönemde iki farklı anlayışın hakim olduğu görülmektedir. Birinci dönemde toplumcu ve milliyetçi bir yaklaşım varken, ikinci dönemde bireyselci ve estetik bir yaklaşım ön plana çıkmıştır. Ancak her iki dönemde de ortak noktalar bulunmaktadır. Aruz ölçüsü, kafiye ve bazı söz sanatları gibi klasik edebiyatın etkileri her iki dönemde de görülmektedir.