Cemil Çeto Ayaklanması, Kurtuluş Savaşı sırasında, 20 Mayıs - 7 Haziran 1920 tarihleri arasında Siirt ve çevresinde çıkan bir isyandır. Ayaklanma, Cemil Çeto liderliğinde, İstanbul ve Ankara Hükümetlerinden bağımsız bir Kürt devleti kurma amacı gütmüştür.
Ayaklanmanın nedenleri şunlardır:
-
Bölgesel Otorite Boşluğu: Mondros Mütarekesi sonrası bölgede oluşan otorite boşluğu, yerel güçlerin hareket alanını genişletmiştir.
-
Kürt Teali Cemiyeti'nin Etkisi: Kürt Teali Cemiyeti'nin bölgedeki faaliyetleri ve bağımsızlık düşüncesi, ayaklanmanın zeminini hazırlamıştır.
-
İtilaf Devletleri'nin Kışkırtmaları: İngiliz ve Fransızların bölgedeki faaliyetleri ve kışkırtmaları, ayaklanmayı desteklemiştir.
-
Yerel Aşiret Çekişmeleri: Bölgedeki aşiretler arası çekişmeler ve rekabet, ayaklanmanın yayılmasına katkıda bulunmuştur.
Ayaklanma yaklaşık bir ay kadar sürmüştür. Milli kuvvetler ve bölgedeki askeri birlikler bu duruma müdahale ederek isyanı bastırmıştır. İsyanın sona ermesiyle birlikte bölgede Ankara hükümetinin kontrolü yeniden sağlanmış ve dış güçlerin bu karışıklıktan faydalanmasının önüne geçilmiştir.
