Nutuk’un yazılış amacı, Mustafa Kemal Atatürk’ün Milli Mücadele döneminde yaşanan olayları, bu olayların neden ve sonuçlarını, alınan kararları ve yapılan mücadeleleri Türk milletine birinci elden anlatmak istemesidir. Atatürk, bu eserle hem geçmişte yaşananları kayda geçirmek hem de gelecekteki nesillere doğru ve güvenilir bir tarih bilinci kazandırmak istemiştir. Nutuk sayesinde halk, Kurtuluş Savaşı’nın hangi şartlarda verildiğini, Cumhuriyet’in nasıl kurulduğunu ve bu süreçte kimlerin ne tür roller üstlendiğini açıkça öğrenme imkânı bulmuştur. Aynı zamanda Atatürk, bu eseriyle Türk milletine hesap vermiş, yapılanları belgelerle açıklamış ve gençliğe seslenerek onlara önemli görevler bırakmıştır. Bu nedenle Nutuk, sadece bir konuşma metni değil, aynı zamanda bir yol gösterici ve tarihî bir belge niteliği taşır.
