9.Sınıf Tutku Yayıncılık Fizik Ders Kitabı Sayfa 145 Cevabı
19) t = 0 anında batı yönünde doğrusal yörüngede hareketli bir cismin hız-zaman grafiği şekildeki gibidir.
Buna göre cisim hangi zaman aralıklarında doğu yönünde hareket etmiştir?
Cevap: D şıkkıdır.
20.Şekildeki m, 2m, m kütleli K, L ve M cisimleri F, F, 2F kuvvetleri etkisinde yatay düzlemlerde sabit hızla hareket etmektedir.
Buna göre cisimlerle yatay yüzeyler arasındaki kinetik sürtünme katsayıları kK, kL ve kM arasındaki ilişki nedir?
Cevap: C şıkkıdır.
21.t = 0 anında yatay düzlemde v hızıyla hareketli m ve 2m kütleli K, L cisimleri düzgün yavaşlayan hareket yaparak sırasıyla t ve 2t süre sonunda durmaktadır.
Buna göre cisimlerin yavaşlayıp duruncaya kadar geçen sürede,
I. İvmeleri eşittir.
II. Hız değişimleri eşittir.
III. Cisimlere etkileyen sürtünme kuvvetleri eşittir. yargılarından hangisi ya da hangileri doğrudur?
A) Yalnız I B ) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III
Cevap: E şıkkıdır.
9.Sınıf Tutku Yayıncılık Fizik Ders Kitabı Sayfa 147 Cevabı
Bir cisme kuvvet uygulayarak yol aldırdığınız durumlara örnek veriniz. (Bir valizi iterek yerini değiştirmek gibi) Verdiğiniz hangi örneklerde cisim hız kazandı?
Cevap:
Bir cisme kuvvet uygulayarak yol aldırdığınız durumlara şu örnekleri verebilirsiniz:
-
Bir topa vurmak
-
Bisikleti iteklemek
-
Sandalyeyi çekmek
-
Zinciri çevirmek
-
Arabayı itmek
Verdiğiniz örneklerde cisim hız kazandığı durumlar şunlardır:
-
Bir topa vurmak: Topa vurulan kuvvet, topun hareket enerjisini artırır ve top hızlanır.
-
Bisikleti iteklemek: Bisiklete uygulanan kuvvet, bisikletin hareket enerjisini artırır ve bisiklet hızlanır.
-
Zinciri çevirmek: Zincire uygulanan kuvvet, zincirin hareket enerjisini artırır ve zincir hızlanır.
Verdiğiniz örneklerde cisim hız kazanmadığı durumlar şunlardır:
-
Sandalyeyi çekmek: Sandalyeye uygulanan kuvvet, sandalyenin hareket enerjisini değiştirmez ve sandalye sabit bir hızla hareket eder.
-
Arabayı itmek: Arabaya uygulanan kuvvet, arabayı harekete geçirir ancak arabanın hareket enerjisi sabittir ve araba sabit bir hızla hareket eder.
Günlük hayatta kullandığınız terimleri düşündüğünüzde bir aracın diğerine göre aynı işi daha kısa sürede yapma özelliğini nasıl tanımlarsınız?
Cevap:
Günlük hayatta kullandığınız terimleri düşündüğünüzde bir aracın diğerine göre aynı işi daha kısa sürede yapma özelliğini sürat olarak tanımlayabilirsiniz. Bir cismin sürati, o cismin hızlılık ve çabukluk özelliklerine göre değişir. Bu bir araç için de böyledir.
Hareketli bir cisim başka bir cisim üzerine iş yapabilme yeteneğine sahip midir?
Cevap:
Evet, hareketli bir cisim başka bir cisim üzerine iş yapabilme yeteneğine sahip olabilir. Hareketli cisimlerin sahip olduğu enerji kinetik enerjidir. Enerji, iş yapabilme yeteneğidir. Hareketli cisimler, hareket halinde olmayan cisimleri de harekete geçirebilirler. Hareketli bir cisim, başka bir cisme enerji aktarımına neden olur. Enerji aktarımı sayesinde hareketli bir cisim, hareketsiz bir cisim üzerinde iş yapabilme yeteneğine sahip olabilir. Örneğin, bilardo toplarının birbirini harekete geçirmesi durumu da kinetik enerjinin, potansiyel enerjiye sahip bir cisim üzerinde kinetik enerjiye sahip olması anlamına gelmektedir. Bu durumda enerjinin dönüşümü ve korunumu ortaya konmuş ve deneysel olarak ispat edilmiş olmaktadır.
Cisimlerin yerden yüksekliğini artırarak serbest bırakırsanız yere çarpıncaya kadar alınacak yolu artırırsınız. Bu durum cisim için nelerin değişmesine neden olur?
Cevap:
Cisimlerin yerden yüksekliğini artırarak serbest bırakırsanız yere çarpıncaya kadar alınacak yolu artırırsınız. Bu durum cisim için potansiyel enerji, kinetik enerji, hız ve sürenin değişmesine neden olur. Cisimlerin yerden yüksekliği arttıkça potansiyel enerjileri de artar. Potansiyel enerji, cismin yerçekimi kuvvetiyle yaptığı işe eşittir. Cisimler serbest bırakıldığında potansiyel enerjileri kinetik enerjiye dönüşür. Kinetik enerji, cismin hareket halindeyken sahip olduğu enerjidir. Cisimler yere yaklaştıkça kinetik enerjileri ve hızları artar. Hız, cismin birim zamandaki yer değiştirmesidir. Cisimlerin alacağı yol arttıkça süreleri de artar. Süre, cismin hareketinin başlangıcı ile bitişi arasındaki zaman farkıdır.
Hız verip attığınız cisimler yol yatay da olsa bir süre sonra durur. Cisme verdiğiniz enerji ne olmuştur?
Cevap:
Hız verip attığınız cisimler yol yatay da olsa bir süre sonra durur. Cisme verdiğiniz enerji sürtünme kuvveti nedeniyle azalır. Sürtünme kuvveti, cisimlerin hareketini engelleyen bir kuvvettir. Sürtünme kuvveti, cismin kinetik enerjisini ısı enerjisine dönüştürür. Isı enerjisi, cismin atomlarının veya moleküllerinin hareketinden kaynaklanan enerjidir. Bu nedenle hız verip attığınız cisimlerin enerjisi yok olmaz, sadece başka bir forma dönüşür.
Bir sisteme veya cisme verilecek enerji miktarının başka bir türe dönüştürülüp miktarının artırılması mümkün müdür?
Cevap:
Bir sisteme veya cisme verilecek enerji miktarının başka bir türe dönüştürülüp miktarının artırılması mümkün değildir. Enerji, vardan yok, yoktan var edilemez. Kapalı bir sistem içinde enerjinin korunumu ve dönüşüm söz konusudur. Enerji dönüşümleri sayesinde belli bir işi yapabilmek mümkün olmaktadır. Bir sistem içinde bir cisim verilen enerji, dönüşebilir fakat miktarı değişmez. Bir sisteme ya da cisme verilecek enerji miktarının başka bir tür enerjiye dönüştürülmesi mümkünken arttırılması söz konusu olamaz. Özellikle kapalı bir sistem içinde mesela potansiyel enerjinin, kinetik enerjiye dönüşmesi mümkünden miktarı dengede kalır. Bu enerjinin korunumu yasaları gereğince böyledir.
Bir araçtan alınan enerjinin verilen enerji değerine yakın olması durumu nasıl tanımlanır?
Cevap:
Bir araçtan alınan enerjinin verilen enerji değerine yakın olması durumu verim olarak tanımlanmaktadır. Verimli bir araç kullanımı için enerji sarfiyatının yerinde olması ve araç kapasitesine de uygun olması gerekir. Verim, alınan enerjinin verilen enerjiye oranıdır. Verim = Alınan enerji / Verilen enerji formülü ile hesaplanır. Verim değeri 0 ile 1 arasında değişir. Verim değeri 1’e yaklaştıkça aracın daha az enerji kaybettiği anlamına gelir.
