Avrupa kolonizasyonunun dünya üzerindeki etkileri o kadar büyük ki, bugün yaşadığımız dünyanın şekillenmesinin temelinde tamamen bu olaylar yatıyor diyebilirim. Bu konuyu sana en detaylı haliyle, sanki okulda beraber ders çalışıyormuşuz gibi bütün boyutlarıyla anlatmak istiyorum. Avrupalı devletler on beşinci yüzyıldan itibaren Amerika, Afrika, Asya ve Avustralya gibi dünyanın dört bir yanına yayılarak buralarda kendi kolonilerini kurmaya başladıklarında, hem sömürgeleştirilen bölgeler hem de Avrupa için geri dönülemez değişimler meydana geldi. Bu değişimler sadece sınırlar veya haritalarla sınırlı kalmadı; ekonomiden sağlığa, kültürden doğaya kadar hayatın her alanını derinden etkiledi.
Nüfus ve sağlık üzerindeki etkilerden başlamak gerekirse, bu dönemin en yıkıcı olaylarından biri salgın hastalıklar oldu. Avrupalılar, yerli halkların daha önce hiç karşılaşmadığı çiçek, kızamık, grip ve tifüs gibi hastalıkları gittikleri yerlere taşıdılar. Özellikle Amerika kıtasındaki yerlilerin bu hastalıklara karşı hiçbir bağışıklığı olmadığı için, bazı bölgelerde nüfusun yüzde doksanına yakını sadece bu hastalıklar yüzünden hayatını kaybetti. Nüfusun bu kadar azalması, sömürgecilerin iş gücü ihtiyacını karşılamak için korkunç bir sistemi, yani transatlantik köle ticaretini başlatmasına neden oldu. Milyonlarca Afrikalı, zorla yurtlarından koparılarak gemilerle insanlık dışı koşullarda Amerika kıtasına taşındı ve şeker, pamuk, tütün tarlalarında köle olarak çalıştırıldı. Bu durum Afrika'nın demografik yapısını çökertirken, Amerika kıtasında da yeni ve zorunlu bir göçmen nüfusunun oluşmasına yol açtı.
Ekonomik etkilere baktığımızda dünya ticaretinin yönünün tamamen değiştiğini görüyoruz. Kolomb Takası adı verilen bu süreçte, eski dünya ile yeni dünya arasında bitki, hayvan ve maden değişimi yaşandı. Amerika'dan Avrupa'ya patates, domates, mısır, kakao ve tütün gibi yeni ürünler getirildi. Özellikle patates Avrupa'da nüfus artışına büyük katkı sağladı. Buna karşılık Avrupa'dan Amerika'ya buğday, kahve, şeker kamışı ile at, inek ve koyun gibi evcil hayvanlar taşındı. Atların Amerika'ya gelmesi yerlilerin avlanma ve ulaşım biçimlerini tamamen değiştirdi. Ancak bu ekonomik hareketliliğin karanlık bir yüzü de vardı. Sömürgelerdeki altın, gümüş gibi değerli madenler ve doğal kaynaklar acımasızca sömürülerek Avrupa'ya aktarıldı. Bu zenginlik Avrupa'da Sanayi Devrimi'nin temelini atıp onları çok zenginleştirirken, sömürgeleştirilen bölgeler yoksulluğa mahkum edildi ve kendi bağımsız ekonomilerini kurma şanslarını tamamen kaybettiler.
Kültürel ve toplumsal etkiler de bir o kadar derin oldu. Avrupalılar gittikleri yerlere sadece kendi mallarını değil, kendi dillerini, dinlerini ve kültürlerini de dayattılar. Bugün Güney Amerika'da İspanyolca ve Portekizce konuşulması, Afrika'nın birçok ülkesinde Fransızca veya İngilizcenin resmi dil olması tamamen kolonizasyonun bir etkisidir. Yerel halklar zorla Hıristiyanlaştırıldı, kendi yerel inançlarını ve ritüellerini uygulamaları yasaklandı. Hatta birçok yerli dili ve binlerce yıllık sözlü kültür geleneği bu baskılar yüzünden yok olup gitti. Eğitim sistemleri ve toplumsal kurumlar tamamen Avrupa modeline göre yeniden şekillendirildi ve yerel halklara her zaman ikinci sınıf insan muamelesi yapıldı.
Siyasi ve çevresel değişimler meselenin başka bir boyutunu oluşturuyor. Avrupalı devletler, özellikle Afrika ve Orta Doğu'yu paylaşırken oradaki yerel kabileleri, etnik sınırları veya coğrafi engelleri hiç umursamadan harita üzerinde cetvelle dümdüz sınırlar çizdiler. Birbirine düşman kabileler aynı ülke içinde bırakıldı veya aynı kültürü paylaşan aileler yapay sınırlarla ikiye bölündü. Bugün bile Afrika ve Orta Doğu'da yaşanan birçok iç savaşın ve sınır çatışmasının temelinde bu yapay sınırlar yatmaktadır. Çevresel olarak ise, Avrupalıların ticari tarım yapmak için devasa ormanları yok etmesi, toprağın yapısını bozması ve yanlarında getirdikleri yeni bitki ile hayvan türlerinin yerel ekosistemleri tahrip etmesi çok büyük çevre felaketlerine yol açtı. Bütün bu yaşananlar, günümüzdeki küresel eşitsizliklerin, kültürel çatışmaların ve dünya düzeninin asıl sebebini oluşturmaktadır.
