İlk çağlardan itibaren tarım üretimini artırmak isteyen insanlar şu faaliyetlerde bulunmuşlardır:
-
Ürün değiştirmek: İnsanlar, farklı iklim ve toprak koşullarına uygun olan ürünleri ekmek için bölgeler arası değişim yapmışlardır. Böylece hem ürün çeşitliliği hem de verimlilik artmıştır.
-
Hasat alanını genişletmek: İnsanlar, daha fazla ürün elde etmek için tarım alanlarını büyütmek için ormanları kesmiş, dağları teraslamış, bataklıkları kurutmuş ve çölü yeşillendirmişlerdir.
-
Sulama sistemleri kurmak: İnsanlar, tarım alanlarının kuraklık ve susuzluktan etkilenmemesi için sulama kanalları, bentler, kuyular, sarnıçlar ve barajlar gibi sulama sistemleri geliştirmişlerdir.
-
Depolama sistemleri geliştirmek: İnsanlar, arta kalan ürünleri korumak ve ihtiyaç halinde kullanmak için depolama sistemleri geliştirmişlerdir. Bu sistemler arasında ambarlar, küpler, çuvallar ve sepetler gibi yöntemler vardır.
-
Toprağı işlemek: İnsanlar, toprağın verimliliğini artırmak için toprağı sürmüş, kazmış, çapalamış ve gübrelemişlerdir. Ayrıca toprağı işlemek için hayvan gücü ve aletlerden yararlanmışlardır.
-
Nadasa bırakmak: İnsanlar, toprağın dinlenmesi ve besin maddelerini yenilemesi için toprağı belli bir süre ekmeden bırakmışlardır. Bu yöntem nadasa bırakma olarak adlandırılmaktadır.
-
Toprağı korumak: İnsanlar, toprağın erozyon, tuzlanma, hastalık ve zararlılardan korunması için önlemler almışlardır. Örneğin, teraslama, set yapma, drenaj yapma, ilaçlama ve mücadele etme gibi yöntemler kullanmışlardır.
-
Afetlerle başa çıkabilmek: İnsanlar, tarım üretimini olumsuz etkileyen afetlerle başa çıkabilmek için tedbirler almışlardır. Örneğin, sel, kuraklık, yangın ve deprem gibi afetlere karşı sigorta yapma, tahmin etme ve önlem alma gibi yöntemler kullanmışlardır.
