Divan Edebiyatı’nda nesir, yani düzyazı türleri, genellikle üç ana kategoride incelenir: Sade Nesir, Orta Nesir ve Süslü (Sanatlı) Nesir.
-
Sade Nesir: Halkı bilgilendirmek amacıyla yalın ve sanatsız bir dille yazılan eserlerdir. Genellikle tefsir, hadis kitapları, din ve tasavvuf konularında yazılanlar, tarih, menakıpname ve destan niteliği taşıyan yapıtlar bu türdendir.
-
Orta Nesir: Günlük konuşma dilinden ayrılmış, zaman zaman süslü nesrin niteliklerini taşıyan ancak anlatılmak isteneni anlaşılır bir şekilde ortaya koyan nesirdir. Öğretici bir amacı olan, bilim ve kültür konularında yazılmış yapıtların çoğu orta nesir niteliğini taşır.
-
Süslü (Sanatlı) Nesir: Hüner ve marifet göstermek amacıyla yazılmış, Arapça ve Farsça sözcüklerle yüklü, seci’lerin kullanıldığı, söz ve anlam sanatlarıyla dolu, bağlaçlarla uzayıp giden cümlelerle örülmüş, güç anlaşılır bir nesirdir.
Bunların yanı sıra, Divan Edebiyatı’nda nesir türleri içerisinde tezkire, siyer, hilye, mektup, tarih, seyahatname, sefaretname ve surname gibi alt türler de bulunur. Bu türler, dönemin sosyal, kültürel ve edebi hayatına ışık tutan önemli eserlerin ortaya çıkmasını sağlamıştır.