“Akıllı oğlan neyler ata malını, akılsız oğlan neyler ata malını” atasözü, akıllı ve çalışkan bir insanın geleceği için ailesinden kalacak mirasa güvenmeden kendini yetiştireceğini ve kendi çabasıyla bir şeyler başaracağını ifade eder. Böyle bir kişi, mirasa güvenerek tembellik etmez ve parasını çarçur etmez. Diğer yandan, akılsız bir insan ailesinden kalan mala güvenerek yarınını düşünmeden har vurup harman savurur ve sonunda o malı kaybeder. Bu atasözü, çocuklara mal bırakmaktansa onları iyi yetiştirmenin daha hayırlı olduğunu vurgular. Yani, bir kişinin zekası ve çalışkanlığı, miras kalmış malın nasıl kullanılacağını belirler ve gerçek değer, kişinin kendi yetenek ve çabalarında yatar.