Hece düşmesi, Türkçede kelimelerin çekimlenirken veya türetilirken seslerinden birinin düşmesine verilen isimdir. Bu ses olayı sonucunda kelimenin anlamı değişmezken, yapısı değişir. Örneğin, “burun” kelimesi “burnu” şeklinde çekimlendiğinde ikinci hecedeki ‘u’ sesi düşer. Hece düşmesi, dilin akıcılığını sağlamak için gerçekleşen doğal bir süreçtir ve Türkçede sıkça karşılaşılan bir ses olayıdır.
-
Ünlü Düşmesi
-
Bazı kelimelere ünlü ile başlayan bir ek geldiğinde ikinci hecedeki dar ünlü düşebilmektedir.
Örnek :
Burun - Burnu / düşen ses 'u'
Emir - Emri / düşen ses 'i'
-
Küçültme Eki
Sonunda 'k' ünsüzü bulunan sözcüklere küçültme eki getirildiği zaman 'k' ünsüzü düşer.
Yumuşak - Yumuşacık / düşen ses 'k'
-
'-l' ekiyle Fiil Üretmek
Sonunda 'k' ünsüzü bulunan bazı kelimelere 'l' ekiyle fiil üretildiği zaman 'k' sesi düşmektedir.
Alçak - Alçalmak / düşen ses 'k'
-
'-le' Ekiyle Türetme
Bazı isimlerden - le ekiyle fiil türetilirken kelimenin son hecesinde yer alan ünlü düşer.
İleri - İlerlemek / düşen ses 'i'
Ayrıca farklı şekillerde olan hece düşmeleri de vardır. Burada önemli olan kelimeye bakarak düşen sesi bulmaktır. Bu düşmeyi örnek cümleler ile daha iyi bir şekilde anlayabilirsiniz. Hece düşmesi yaşanan kelimeleri dikkatli bir şekilde bakarak görebilirsiniz.
Hece Düşmesi İle İlgili Örnek Cümleler
-
Aldığı domatesler yumuşacık bir yapıya sahipti. ( yumuşacık)
-
Her işe burnunu sokardı. ( burnunu)
-
Eve kahvaltı yapmak için geri dönmüştü. ( kahvaltı)
-
Çarşıya gittiğimiz gün cumartesi günüydü. ( cumartesi )
-
Evin önünde küçücük bir kuş bulmuştuk. ( küçücük )
-
Niçin bu kadar geç kaldın. ( niçin )
