Ülkemizde farklı toprak tiplerinin oluşmasında etkili olan faktörler şunlardır:
-
İklim: Toprak oluşumunda en önemli faktör iklimdir. İklim, sıcaklık ve yağış gibi etmenleriyle kaya ve minerallerin fiziksel ve kimyasal olarak çözünmesini, bitki örtüsünün gelişmesini, organik maddelerin humusa dönüşmesini ve toprak içindeki canlı aktivitesini etkiler.
-
Yeryüzü şekilleri: Toprağın oluşması için topoğrafyanın düz veya hafif engebeli olması ve topraktan suyun sızması gereklidir. Eğimli arazilerde toprak erozyona uğrar ve ince bir tabaka halinde kalır. Yükselti de toprağı etkiler. Yükselti arttıkça sıcaklık düşer, bitki örtüsü azalır ve toprak oluşumu yavaşlar.
-
Bitki örtüsü: Bitki örtüsü, toprağı tutarak erozyonu önler, toprağın yapısını ve besin içeriğini zenginleştirir. Bitki artıkları, toprağa organik madde ekler ve humus oluşturur. Humus, toprağın su tutma kapasitesini, havalanmasını ve verimliliğini artırır.
-
Ana materyal: Toprağı oluşturan ana kaya bileşimi, topraktaki mineral içeriğini etkiler. Ana materyalin sertliği, çözünme derecesi ve rengi de toprağın özelliklerini belirler.
-
Zaman: Toprak oluşumu oldukça uzun sürelerde meydana gelir. Tam bir toprak oluşumu için binlerce yıl geçmesi gerekir. Zaman geçtikçe toprak daha derinleşir, daha fazla organik madde birikir ve daha farklı özellikler kazanır.
Ülkemizde bu faktörlerin farklı kombinasyonları sonucunda farklı toprak tipleri oluşmuştur. Ülkemizde 8 ana toprak tipi vardır: Kahverengi Orman Toprakları, Kestane Rengi Orman Toprakları, Kırmızı Akdeniz Toprakları, Tuzlu Topraklar, Alüvyal Topraklar, Kolüvyal Topraklar, Turba Toprakları ve Dağ Çayırı Toprakları. Bu toprak tiplerinin dağılışı, iklim kuşaklarına, bitki örtüsüne ve yeryüzü şekillerine bağlıdır.
