Nedim’in “Ey şûh-ı kerempîşe” adlı müstezad gazeli, şairin üslubunu ve Divan Edebiyatı’ndaki ustalığını yansıtan önemli bir eserdir. Müstezad gazel, genellikle uzun ve daha serbest beyitlere sahip bir gazel türüdür. Bu türde gazelin ilk kısmı genellikle kısa beyitlerden oluşurken, ikinci kısmı daha uzun ve detaylı beyitlerle devam eder.
Nedim’in “Ey şûh-ı kerempîşe” müstezad gazelinin metni:
-
Gazelin Tam Metni:
Ey şûh-ı kerempîşe dil-i zâr senindir
Yok minnetin asla
Ey kân-ı güher anda ne kim var senindir
Pinhân ü hüveydâ
Sen kim gelesin meclise bir yer mi bulunmaz
Baş üzre yerin var
Gül goncasısın gûşe-i destâr senindir
Gel ey gül-i ra’nâ
N’eylersen edüp bir iki gün bâr-ı cefaya
Sabr eyle de sonra
Peymâne senin hâne senin yâr senindir
Ey dil tek ü tenhâ
Bir bûse-i can bahşına ver nakd-ı hayatı
Ger kâ’il olursa
Senden yanadır söz yine bâzâr senindir
Ey âşık-ı şeydâ
Çeşmân-ı siyeh mest-i sitem kâkülü pür-ham
Ebrûları pür-çîn
Benzer ki bu dildâr-ı cefâkâr senindir bî-şübhe
-
Günümüz Türkçesiyle:
Ey âlicenap şuh, zavallı gönlüm senindir; hiç minnet etme ve ey mücevher madeni, bu gönüldeki gizli açık ne varsa hepsi senindir. Sen meclise gelirsin de bir yer mi bulunmaz; yerin baş üzerindedir; çünkü, gül goncasısın, senin yerin sarığın köşesidir, gel ey ra’nâ gül!
Bu gazelde, Nedim’in tipik lirik üslubunu ve estetik anlayışını görebilirsiniz. Şair, aşk, içki ve doğa temalarını mistik bir dille ifade eder. Ayrıca, müstezad gazelin uzun beyitlerindeki derinlik ve yoğunluk, Nedim’in gazel formundaki ustalığını yansıtır