İstem dışı hareket etmek, bir kişinin kendi isteği veya kontrolü dışında yaptığı hareketler yapması anlamına gelir. Bu hareketler, beynin motor kontrol sistemindeki bir sorun nedeniyle veya sinir sistemindeki farklılıklar sebebiyle ortaya çıkabilir.
Başka bir deyişle: İstem dışı hareketler, kişinin isteği dışında kaslarının kendiliğinden kasılması veya hareket etmesidir. Bu durum, günlük yaşamı olumsuz etkileyebilir ve kişinin sosyal hayatını zorlaştırabilir.
İstem dışı hareketlere neden olan bazı durumlar:
-
Tıklar: Gözün istemsiz olarak sık sık kırpılması.
-
Tikler: Yüz, boyun veya omuz gibi bölgelerde tekrarlayan, hızlı ve kısa hareketler.
-
Distoni: Kasların istemsiz kasılması ve vücudun belirli bir pozisyonda kalması.
-
Tremor: Ellerde, kollarda veya bacaklarda titreme.
-
Atetoz: Yavaş, kıvrım kıvırma hareketleri.
-
Ballizm: Ani, geniş çaplı ve kuvvetli kol ve bacak hareketleri.
-
Bazı nörolojik hastalıklar: Parkinson hastalığı, Huntington hastalığı gibi.
İstem dışı hareketler neden olur?
-
Beyin hasarı: Travma, enfeksiyon veya tümör gibi nedenlerle beyin hasarı oluşması.
-
Sinir sistemi hastalıkları: Multiple skleroz, serebral palsi gibi hastalıklar.
-
Genetik faktörler: Bazı genetik bozukluklar.
-
İlaç yan etkileri: Bazı ilaçların yan etkisi olarak ortaya çıkabilir.
-
Psikolojik faktörler: Stres, anksiyete gibi psikolojik durumlar.
İstem dışı hareketler nasıl tedavi edilir?
Tedavi, hareket bozukluğunun nedenine, şiddetine ve hastanın genel durumuna göre değişir. Tedavi seçenekleri arasında ilaç tedavisi, fizik tedavi, konuşma terapisi, derin beyin stimülasyonu gibi cerrahi yöntemler yer alır.