Parathormon, paratiroid bezleri tarafından salgılanan ve vücuttaki kalsiyum ve fosfor dengesini düzenleyen bir hormondur. Parathormon, kandaki kalsiyum seviyesini artırarak kemiklerin sağlıklı kalmasını, kasların kasılmasını, sinirlerin iletimini ve kanın pıhtılaşmasını sağlar. Parathormon ayrıca böbreklerde fosforun atılımını artırarak kalsiyumun geri emilimini sağlar. Parathormon, vücuttaki kalsiyum seviyesine göre salgılanma miktarı değişir. Kandaki kalsiyum seviyesi düştüğünde, paratiroid bezleri daha fazla parathormon salgılar ve kalsiyum seviyesini yükseltir. Kandaki kalsiyum seviyesi yükseldiğinde ise, paratiroid bezleri daha az parathormon salgılar ve kalsiyum seviyesini düşürür.
Parathormon seviyesinin normalden fazla veya az olması çeşitli sağlık sorunlarına neden olabilir. Parathormon seviyesi yüksek olduğunda, hiperparatiroidizm adı verilen bir durum ortaya çıkar. Bu durumda, kandaki kalsiyum seviyesi yükselir ve kemiklerden kalsiyum kaybına neden olur. Hiperparatiroidizm belirtileri arasında kemik ağrısı, kemik erimesi, böbrek taşı, böbrek yetmezliği, mide ülseri, kabızlık, yorgunluk, depresyon ve hafıza kaybı sayılabilir. Hiperparatiroidizm tedavisi için genellikle ilaç tedavisi veya cerrahi tedavi uygulanabilir.
Parathormon seviyesi düşük olduğunda ise, hipoparatiroidizm adı verilen bir durum ortaya çıkar. Bu durumda, kandaki kalsiyum seviyesi düşer ve kaslarda kasılma ve uyuşma gibi belirtiler görülür. Hipoparatiroidizm belirtileri arasında karıncalanma, kas spazmları, kramp, tetani, solunum güçlüğü, saç dökülmesi ve diş çürümesi sayılabilir. Hipoparatiroidizm tedavisi için genellikle kalsiyum ve D vitamini takviyeleri kullanılır.
Parathormon seviyesini ölçmek için kan testi yapılır. Bu test genellikle paratiroid bezlerinin çalışmasını değerlendirmek veya kemik hastalıklarının tanısında kullanılır. Normal parathormon değerleri yaşa, cinsiyete ve sağlık durumuna göre değişebilir. Genel olarak kabul edilen normal aralık 10-55 pg/mL’dir. Ancak bu değerler laboratuvardan laboratuvara farklılık gösterebilir.
