Atatürkçü düşünce sistemi, Türk toplumunun geleneklerine uygun yaşama kuralları olarak bu toplumun ihtiyaçlarından doğmuş ilkeler bütünü olduğu kadar, yine ona has bir temel düzenin de ifadesi olup millî demokratik ve akılcı bir özelliğe sahiptir. Onun için, bu sistemi meydana getiren esasların yorumlanmasında tarihî olaylar, kültür ve medeniyetimiz ile toplumumuzun karakteri göz önünde bulundurulmalıdır. Esasen Atatürk de düşüncelerinin temelini “Bizim yolumuzu çizen, içinde yaşadığımız vatan, bağrından çıktığımız Türk milleti ve bir milletler tarihinin binbir facia ve ıstırap kaydeden yapraklarından çıkardığımız neticelerdir.” sözleriyle ortaya koymaktadır.
Atatürkçü düşünce sisteminin bir ideoloji olup olmadığı pek çok bilim ve fikir insanı tarafından tartışılmış ve hâlen tartışılmaktadır. Ancak bu düşünce biçiminin herhangi bir doktrinle ilişkisinin olmadığı Atatürk’ün bizzat Yakup Kadri Karaosmanoğlu’na söylediği “Eğer bir doktrine bağlanırsak oğlum, inkılabı dondururuz.” sözleriyle ortaya konmuştur. Buna rağmen zaman zaman Atatürk ideolojisinden bahsedilmesini, onu faşizm, sosyalizm, liberalizm vs. başka ideolojilerle bir arada düşünmek, onlarla bir saymaktan çok, kurulan yeni düzenin adlandırılmasında çekilen zorluğa bağlamak gerekir.
