A. Aşağıdaki açık uçlu soruları yanıtlayınız.
1. Bilinç ve düşünme arasında nasıl bir ilişki vardır? Açıklayınız
Cevap:
Bilinç ve düşünme arasında yakın bir ilişki vardır. Bilinç, genel olarak, insanda farkındalığın, duygunun, algının ve bilginin merkezi olarak kabul edilen yetidir. Düşünme ise, karşılaştırmalar yapma, ayırma, birleştirme şekilleri kavrama yetisine sahip olmamızı ifade eder. Devamı..
2. Filozof kimdir?
Cevap:
Filozof, felsefe ile uğraşan, bilgelik arayan, varoluşsal soruları sorgulayan ve felsefi teoriler geliştiren kişidir. Devamı..
3. Felsefi düşüncenin temel niteliklerini belirtiniz.
Cevap:
Felsefi düşüncenin temel nitelikleri, felsefe yapmanın ön koşulları ve ölçütleridir. Felsefi düşüncenin nitelikleri, felsefe ile diğer düşünce biçimleri arasındaki farkı ortaya koyar. Felsefi düşüncenin nitelikleri şunlardır: Devamı..
4. Refleksif düşünme ne demektir?
Cevap:
Refleksif düşünme, sahip olduğu bilgileri sorgulayan zihnin kendi kendisine dönerek bilgi üzerinde tekrar düşünmesi, değerlendirilmesi ve eleştirilmesi demektir. Devamı..
5. Bir felsefe sorusunu farklı kılan özellikler nelerdir?
Cevap:
Bir felsefe sorusunu farklı kılan özellikler şunlardır: Devamı..
6. Felsefede sorular mı yoksa cevaplar mı daha önemlidir? Niçin?
Cevap:
Felsefede hem sorular hem de cevaplar önemlidir, ancak birçok filozof soruların daha önemli olduğunu savunur. Devamı..
7. Felsefenin bireye katkıları nelerdir?
Cevap:
Felsefenin bireye katkıları oldukça geniş ve çeşitlidir. İşte bazıları: Devamı..
8. Felsefenin toplumsal hayata katkılarına tarihten örnekler veriniz.
Cevap:
Felsefenin toplumsal hayata katkılarına tarihten örnekler şöyle sıralanabilir: Devamı..
B. Aşağıdaki cümleleri Doğru (D) veya Yanlış (Y) olarak işaretleyiniz.
(D) 1. Felsefenin kelime anlamı bilgelik sevgisidir.
(Y) 2. Filozof, felsefi sistemini kurarken doğrulamaya başvurur.
(D) 3. Felsefe akla, hikmet ise inanca dayalıdır.
(D) 4. Bilinç kendinin farkında olma, öz bilinç ise farkındalığı fark etmektir.
(Y) 5. Felsefede cevaplar sorulardan daha önemlidir.
(D) 6. Flayatı sorgulamak farkındalık, farkındalık ise hayatın öznesi olmamızı sağlar.
(D) 7. Felsefe evrensel bir etkinliktir.
(Y) 8. Felsefe insanın salt kendi kendisiyle ilgilenmesini konu edinir.
(D) 9. Felsefe bilime kılavuzluk eder, yol gösterir.
(Y) 10. Doğruluk sadece felsefenin konusudur.
C. Aşağıdaki kavramları bırakılan boşluklara doğru biçimde yerleştiriniz.
Thales • rasyonel • Pythagoras • hikmet • eleştirel • yığılımlı • mitolojik • refleksif • tutarlı • evrensel • felsefe
1. Felsefe düşünme üzerine düşünmedir. Onun bu yönüne --refleksif-- olması denir.
2. İlk defa felsefe kavramını kullanan filozof --Pythagoras--
3. Felsefede verilen yanıtlar akla dayanır. Bu anlamda felsefe --rasyonel-- bir etkinliktir.
4. Her filozof kendinden önceki düşüncelere yeni bilgiler katar. Çünkü felsefe --yığılımlı-- ilerler.
5. Felsefe öncesi düşünme evreni doğaüstü güçlerle açıklayan --mitolojik-- evren görüşüne dayanır.
6. Felsefe insanı sabit fikirlerden koruyan --eleştirel-- bir düşünme biçimidir.
7. Varlığın özünü kavramaya yönelik, eşyanın esrarını çözmeyi amaçlayan öz bilgiye --hikmet-- denir.
8. Felsefe tek bir ulus veya medeniyetin malı değildir. Bütün insanlığın katkıları ile oluşmuş --evrensel-- bir bilgidir.
9. İlk felsefeci kabul edilen --Thales-- göre ilk neden (arkhe) sudur.
10. Felsefe bilgisi çelişkiden uzak --tutarlı-- bir bilgidir.
Ç. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruların doğru seçeneklerini işaretleyiniz.
1. Herhangi bir tarihsel dönemin felsefesi, o çağın kültürel durumu ile yakından ilgilidir. Bunun yanı sıra bir önceki dönemin özellikleri ile sıkı sıkıya bağlıdır.
Yukarıdaki açıklamaya göre felsefe ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Her çağın felsefi sorunları, o çağın ihtiyaçlarından etkilenir.
B) Felsefeciler toplumdan kopuk değillerdir.
C) Felsefe, yığımlı ilerleyen bilgidir.
D) Felsefe, güncel sorunları da konu edinir.
E) Felsefe, her toplumun kendi deneyiminin sonucudur.
Cevap: E
2. I. Felsefe düşünme üzerine düşünmedir,
II. Felsefi düşünce filozofların birikimi ile oluşur.
1li. Felsefi düşünce çeşitli konuların birbirine bağlı olduğu bir yapıdır.
IV. Felsefi düşünce çelişkiden uzaktır.
Yukarıdaki ifadelerde açıklaması verilmeyen felsefi düşüncenin niteliği aşağıda kilerden hangisidir?
A) Yığılımlı olma B) Sistemli olma C) Refleksif olma D) Eleştirel olma E} Tutarlı olma
Cevap: D
3. Horkheimer’e göre bilginin karmaşık bir biçimde uzmanlaşması, uzmanlaşmaya dayalı araştırma bulgularının zayıf bir senteziyle önlenemez, tarafsız bir ampirizm de, teorik öğeyi dışlayarak bunu başarabilir. Tersine, ampirik araştırma ve teorik sentezin sorunlarının üstesinden yalnızca, söz konusu araştırma alanlarına uyarıcı etkilerde bulunan, genel ve özselle ilgiii bir felsefe gelebilir.
Yukarıdaki açıklamaya göre Horkheimer felsefeye aşağıdaki görevlerden hangisini yüklemektedir?
A) Felsefe teorik çalışmalara daha fazla yer vermelidir.
B) Felsefe ampirik verilerin sonuçlarını önemsemelidir.
C) Felsefe teori ile ampirik verilerin bütünleştirilmesini sağlamalıdır,
D) Felsefe bilginin altyapısını hazırlamalıdır.
E) Felsefe bilginin teorik inşasına çalışmalıdır.
Cevap: C
4. Aşağıda verilen, felsefenin bireysel ve toplumsal işlevlerinden hangisi diğerlerinden farklıdır?
A) Felsefe insanlara sorgulama becerisi kazandırır.
B) Felsefe insanın kendini tanımasına yardım eder.
C) Felsefe kendi deneyimlerimiz üzerine düşünme sağlar.
D) Felsefe toplumsal sorunlara yönelik duyarlılık kazandırır.
E) Felsefe karşılaşılan sorunlara farklı yönlerden bakabilmeyi sağlar.
Cevap: D
5. “Filozof, hiçbir düşünce coğrafyasının vatandaşı olamaz.” (Wittgenstein)
Aşağıdakilerden hangisi yukarıda verilen sözle anlamca en az ilişkilidir?
A) Filizof sorulara kendi başına çözüm bulmaya çalışır.
B) Filozof özgür düşünen insandır.
C) Filozof sistemli ve tutarlı düşünen insandır.
D) Filozof kendi yanıtının peşindedir.
E) Filozof sürekli arayış içerisindedir.
Cevap: C
6. Aşağıdakilerden hangisi felsefenin temel niteliklerinden biri değildir?
A) Birikimlidir. B) Eleştireldir. C) Sistemli ve tutarlıdır. D) Deney ve gözleme dayanır. E) Refleksiftir.
Cevap: D
7. “Felsefe, çocukların eleştirel düşünebilmesine yardımcı olacak en iyi derstir; onlara nedenleri değerlendirmeyi, fikir savunmayı, bilgi kaynaklarını değerlendirmeyi ve argümanların ve delillerin değerini biçmeyi diğer derslerden daha iyi öğretebilir.” (B. Russell)
Bu parçadan hareketle ulaşabileceğimiz en genel yargı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Felsefe bireye öz bilinç ve sorumluluk duygusu kazandırır.
B) Felsefe insanın doğaya egemen olmasını sağlar.
C) Felsefe bireylere bilimsel yeterlilik kazandırır.
D) Felsefe sorgulayıcı ve analitik düşünme yeteneği kazandırır.
E) Felsefe bireylere gündelik hayatında yarar sağlar.
Cevap: D
D. Aşağıdaki metni okuduktan sonra altta verilen soruları cevaplayınız.
1. Metinde felsefi bilginin özellikleri ile ilgili kavramları tespit ederek aşağıya yazınız.
-
Rasyonellik
-
Sorgulama
-
Şüphe
-
Sistemli bilgi
-
Temellendirme
2. Bu kavramları içeren anlamlı birer cümle kurunuz. Kurduğunuz cümleleri aşağıya yazınız.
-
Felsefe, rasyonellik ilkesi üzerine kurulmuştur ve bu ilke, düşüncelerin mantıklı ve tutarlı olmasını gerektirir.
-
Felsefe, bilgi ve varlık hakkındaki her türlü kabulü sorgular ve bu sorgulama süreci, yeni bilgilerin keşfine yol açar.
-
Felsefede şüphe, bilgiye ulaşmanın önemli bir aracıdır çünkü şüphe, kabul edilen gerçeklerin üzerinde yeniden düşünmeyi sağlar.
-
Felsefe, sistemli bir bilgi seti sunar; bu, felsefenin tüm kavramlarının ve teorilerinin birbiriyle tutarlı bir şekilde ilişkili olduğu anlamına gelir.
-
Felsefede temellendirme önemlidir; bu, bir görüşün veya teorinin dayandığı argümanların ve kanıtların açıkça belirtilmesi gerektiği anlamına gelir.
