Zılgıt yemek deyimi, bir kişinin yaptığı bir hata, kusur veya uygunsuz davranış nedeniyle bir başkasından, genellikle kendisinden kıdemli, yetkili veya yaşça büyük birinden çok sert, azarlayıcı ve şiddetli bir eleştiri almasını ifade eder. İnsanın otorite sahibi biri tarafından ağır bir şekilde paylanmasını ve bu durumun yarattığı baskıyı anlatmak için kullanılır.
Zılgıt, özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde düğünlerde, kutlamalarda veya protestolarda çıkarılan, ağızdan çıkan seslerle yapılan yüksek perdeli, tiz ve keskin bir çığlık türüdür. Halk dilinde zamanla bu kelime, insanları korkutmak, sindirmek veya dikkat çekmek amacıyla atılan sert bağırmaları ve azarları karşılamak için kullanılmaya başlanmıştır. Karşısındakini hizaya getirmek veya uyararak susturmak için yapılan bu yüksek sesli çıkışlar, zamanla zılgıt yemek kalıbıyla deyimleşmiştir.
Günlük hayatta bu ifade genellikle bir iş yerinde patronundan hata yaptığı için ağır bir uyarı alan çalışanı, evde yaptığı bir yaramazlık yüzünden büyüklerinden sert bir fırça yiyen genci veya yanlış bir adım attığı için eleştiri oklarının hedefi olan kişileri anlatmak için dile getirilir. Otoritenin sert yüzüyle karşılaşmayı ve yapılan hatanın cezası olarak çekilen azarı en net şekilde özetleyen bir durum tespiti olarak karşımıza çıkar.
