Su döngüsü, suyun Dünya yüzeyinin üstünde ve altında sürekli hareketini tanımlar. Suyun okyanus ile denizlerden atmosfere, atmosferden yeryüzüne ve yeniden deniz-okyanuslara ulaşması şeklindeki genel turu, döngüyü oluşturur.
Su döngüsü, buharlaşma, yoğunlaşma, yağış ve akış şeklinde bir döngü içinde doğada yer alır. Su döngüsü, canlıların yaşamlarını devam ettirebilmesi için gereklidir. Su döngüsü, hayatın devam edebilmesi için hayati bir önem taşır.
Su döngüsünün aşamaları şöyle sıralanabilir :
-
Buharlaşma: Suyun sıvı halden gaz haline geçmesi olayıdır. Güneş ışınlarının etkisiyle okyanus, deniz, göl ve nehirlerdeki su buharlaşarak atmosfere yükselir. Bitkilerin yapraklarından da su buharı çıkışı olur. Bu olaya terleme denir.
-
Yoğunlaşma: Suyun gaz halden sıvı haline geçmesi olayıdır. Atmosferde yükselen su buharı soğuyarak küçük su damlacıklarına dönüşür. Bu damlacıkların bir araya gelmesiyle bulutlar oluşur.
-
Yağış: Suyun sıvı veya katı halde yeryüzüne düşmesi olayıdır. Bulutlardaki su damlacıkları büyüyerek ağırlaşır ve yerçekimi etkisiyle yeryüzüne düşer. Su damlacıkları sıcaklığa bağlı olarak yağmur, kar veya dolu şeklinde yağış oluşturur.
-
Akış: Suyun yeryüzünde veya yeraltında hareket etmesi olayıdır. Yağışlarla yeryüzüne düşen suyun bir kısmı toprağa sızarak yeraltına iner. Bu suya yeraltı suyu denir. Yeraltı suyu kaynaklar veya kuyular aracılığıyla tekrar yeryüzüne çıkabilir. Yağışlarla yeryüzüne düşen suyun bir kısmı da akarsu, göl veya okyanus gibi su kütlelerine ulaşır. Bu suya yüzey akışı denir.
Su döngüsünün canlılar üzerindeki etkileri şöyle sıralanabilir :
-
Su döngüsü sayesinde canlıların yaşamak için ihtiyaç duydukları tatlı su kaynakları oluşur ve yenilenir.
-
Su döngüsü sayesinde bitkiler fotosentez yapabilir ve oksijen üretebilirler.
-
Su döngüsü sayesinde iklim ve hava sıcaklığı dengelenir.
-
Su döngüsü sayesinde toprak verimli hale gelir ve erozyon önlenir.
-
Su döngüsü sayesinde suda yaşayan canlılar için uygun ortam sağlanır.
