Question

Hacı hacı olmaz gitmekle Mekke`ye, dede dede olmaz gitmekle tekkeye. Atasözünün anlamı nedir?

Answer 1

Atasözünün anlamı:

“Hacı hacı olmaz gitmekle Mekke’ye, dede dede olmaz gitmekle tekkeye” atasözü, sadece dış görünüşe veya biçimsel eylemlere dayanarak bir işin veya ibadetin gerçek anlamda yapılmış sayılamayacağını vurgular. Bu atasözü, bir işte veya ibadette asıl olanın iyi niyet, samimiyet ve içtenlik olduğunu belirtir. Yani, sadece Mekke’ye gitmekle kişi gerçek anlamda hacı olmaz; aynı şekilde, sadece tekkeye gitmekle de kişi gerçek anlamda derviş veya dede olmaz. Atasözü, gerçek başarı ve manevi olgunluğun, yüzeysel eylemlerden çok, kişinin gönlünü ve ruhunu işine vermesiyle elde edilebileceğini ifade eder.

Atasözü nedir?

Uzun deneme ve gözlemlere dayanılarak söylenmiş ve halka mal olmuş, öğüt verici nitelikte sözlere atasözü denir. 

Atasözleri, anlam özellikleri açısından üç bölümde ele alınır:

1. Gerçek Anlamlı Atasözleri: Tüm sözcüklerin gerçek anlamında kullanıldığı sözlerdir, mecazlı bir ifadeye yer verilmez. Çok konuşan çok yanılır. İnsanın canı acıyan yerindedir
2. Mecaz Anlamlı Atasözleri: Sözcüklerden en az birinin gerçek anlamı dışında kullanıldığı sözlerdir. Acı patlıcanı kırağı çalmaz. Rüzgar eken fırtına biçer (Rüzgar ve fırtına mecaz anlam taşımaktadır.)
3. Hem Gerçek hem Mecaz Anlamlı Atasözleri: İki anlama da gelebilecek şekilde kullanılan sözlerdir. Hamama giren terler. Mal canın yongasıdır. Ağaç yaş iken eğilir.