Hakkaniyet Çemberi, Osmanlı Devleti’nin adalet anlayışındaki felsefesini yansıtan bir kavramdır. Kınalızade Ali Efendi’nin ‘‘Ahlak-i Alâi’’ adlı eserinde Hakkaniyet Çemberi’nin ne olduğu ortaya konur. Adalet çemberinin olmadığı yerde zulüm vardır. Hakkaniyet kelime anlamı olarak adil olmak anlamına gelmektedir. Hakkaniyet çemberi bunun sınırlarını koruyan bir kavramdır
Kınalızade Ali Efendinin ''Ahlak-i Alâi'' adlı eserinde Hakkaniyet Çemberi'nin ne olduğu ortaya konur.
Adalet çemberinin olmadığı yerde zulüm vardır. Ona göre;
→Adaletin olmadığı yerde dünya düzeni sağlanamaz.
→Dünya bahçesi, devlet duvarlarıyla çevrilidir.
→Devletin düzenini sağlayan ise Şer'iattır (İslam Hukuku).
→Padişah olmadan Şer'iat korunamaz.
→Askeri biat etmeyen padişah (Mülk) adaleti sağlayamaz.
→Mal (servet) olmadan padişah asker toplayamaz.
→Malı toplayacak (üretecek) olan halktır.
→Halkın padişaha kulluğu, adalettir.
Hakkaniyet Çemberi kısaca; tüm dünyadaki barışın adaletle olacağını, adalet için kanunlar yapılması gerektiğini, kanunların koruyucusunun hükümdar olduğunu, devleti ve halkı bir arada tutacak güçlü bir ordunun varlığını, bu varlığın da devamının refah içinde yaşaması gereken halk olduğunu vurgular. Bu döngü, adalet düzeni olarak düşünülür.
