Ünlü düşmesi, Türkçedeki bir ses olayıdır. Ünlü düşmesi, ikinci hecesinde ı, i, u veya ü dar ünlüleri bulunan bazı sözcüklerin ünlü harfle başlayan bir ek aldıklarında sözcüğün ikinci hecesindeki dar ünlünün düşmesidir. Ünlü düşmesini bulmak için şu adımları izleyebilirsiniz:
-
Kelimenin ikinci hecesindeki ünlünün ı, i, u veya ü olup olmadığını kontrol edin. Ünlü düşmesi sadece bu dört ünlüde görülür.
-
Kelimeye ünlü harfle başlayan bir ek getirin. Örneğin; burun + um, ağız + ım, boyun + um gibi.
-
Eğer kelimenin ikinci hecesindeki dar ünlü (ı, i, u veya ü) düştüyse, ünlü düşmesi olmuştur. Örneğin; burun + um > burnum, ağız + ım > ağzım, boyun + um > boynum gibi.
-
Eğer kelimenin ikinci hecesindeki dar ünlü değişmediyse veya başka bir ünlüye dönüştüyse, ünlü düşmesi olmamıştır. Örneğin; oku + yor, izle + yor, gel + ecek gibi.
Ünlü düşmesinin bazı istisnaları vardır. Örneğin; bazı birleşik sözcüklerde (kahvaltı), bazı kelimelerde -y kaynaştırma harfi geldiğinde (yiyecek) veya belirtisiz ad tamlamasıyla oluşturulan yer adlarında (Kadıköy) de ünlü düşmesi görülür.