Sömürgecilik yarışı, 19. yüzyılın ikinci yarısında ve 20. yüzyılın başlarında sanayileşmiş Avrupa ülkelerinin Asya, Afrika ve Amerika kıtalarındaki toprakları ele geçirmek için giriştikleri rekabet olarak tanımlanabilir. Bu yarışın birçok nedeni ve sonucu vardır.
Sömürgecilik yarışının nedenleri arasında şunlar sayılabilir:
-
Sanayi Devrimi’nin etkisiyle artan hammadde, pazar ve sermaye ihtiyacı
-
Uluslararası ticaretin gelişmesi ve deniz gücünün önemi
-
Milliyetçilik akımının yaygınlaşması ve ulusal prestij arayışı
-
Darwinizm’in etkisiyle ortaya çıkan ırkçılık ve üstünlük duygusu
-
Misyonerlik faaliyetleriyle yayılmak istenen Hristiyanlık
-
Siyasi birliğini geç tamamlayan Almanya ve İtalya’nın sömürgecilik yarışında geri kalmak istememesi
-
Avrupa devletleri arasındaki rekabetin artması ve ittifakların oluşması
Sömürgecilik yarışının sonuçları arasında ise şunlar sayılabilir:
-
Sömürgeleştirilen bölgelerde yerel halkların kültürel, ekonomik ve siyasi olarak baskı altına alınması, köleleştirilmesi ve sömürülmesi
-
Sömürgeleştiren ülkelerde sanayinin gelişmesi, zenginliğin artması, ulusal gücün pekişmesi ve kültürel etkinin yayılması
-
Sömürgecilik yarışının 1. Dünya Savaşı’nın çıkmasına zemin hazırlaması
-
-
Dünya Savaşı’nın sonunda sömürgecilik sisteminin zayıflaması ve uluslararası ilişkilerde yeni dengelerin oluşması
-
Sömürgeleştirilen bölgelerde milliyetçilik akımının güçlenmesi ve bağımsızlık hareketlerinin başlaması.
