Anoxygenik fotosentez, bazı bakterilerin oksijensiz ortamlarda fotosentez yapmasıdır. Bu fotosentezde, su yerine kükürt bileşikleri gibi başka maddeler elektron kaynağı olarak kullanılır. Bu süreçte açığa çıkan madde ise oksijen değil kükürttür.
Anoxygenik fotosentez yapan bakteriler, bakteriyoklorofil adı verilen fotosentetik pigmentlere sahiptirler. Bu pigmentler, bitkilerdeki klorofile benzer ancak moleküler yapısı ve ışık absorpsiyonu farklıdır. Bakteriyoklorofiller a’dan g’ye kadar çeşitli tiplerde olabilir ve genellikle kızılötesi ışığı absorbe ederler.
Anoxygenik fotosentez yapan bakterilerin elektron taşıma zinciri, oksijenli fotosentez yapan bitkilerden farklıdır. Anoxygenik fotosentezde, elektron taşıma zinciri çevrimseldir, yani elektronlar fotosentez sırasında sisteme geri döner ve suyu oksijene dönüştürecek elektron fazlalığı olmaz. Anoxygenik fotosentezde, elektronlar bakteriyoklorofil molekülünden başka bir moleküle aktarılır ve bir dizi taşıyıcı ve kompleks aracılığıyla NAD +'ı NADH’a indirgemek için kullanılır. NADH daha sonra Calvin döngüsünde CO 2’i glikoza dönüştürmek için kullanılır.
Anoxygenik fotosentez yapan bakteri grupları şunlardır:
-
Yeşil kükürtlü bakteriler: Bu bakteriler hidrojen sülfür veya sülfür içeren organik maddeleri elektron kaynağı olarak kullanırlar. Açığa çıkan kükürt elementel veya sülfat formunda olabilir.
-
Mor bakteriler: Bu bakteriler hidrojen, hidrojen sülfür, tiyol veya organik asitleri elektron kaynağı olarak kullanırlar. Açığa çıkan kükürt elementel formunda olur.
-
Heliobakteriler: Bu bakteriler hidrojeni elektron kaynağı olarak kullanırlar. Açığa çıkan madde yoktur.
-
Asidobakteriler: Bu bakteriler organik asitleri elektron kaynağı olarak kullanırlar. Açığa çıkan madde yoktur.
-
Yeşil ve kırmızı ipliksi fototroflar: Bu bakteriler hidrojen veya organik asitleri elektron kaynağı olarak kullanırlar. Açığa çıkan madde yoktur.
Özetle, anoxygenik fotosentez, su yerine başka maddeleri elektron kaynağı olarak kullanan ve oksijen üretmeyen bir fotosentez türüdür. Anoxygenik fotosentez yapan bakteriler, bakteriyoklorofil adı verilen pigmentleri kullanır ve çevrimsel bir elektron taşıma zincirine sahiptirler.
