C. Imber’in Osmanlı’nın ilk dönemine ait kaynak yokluğu konusundaki tezi, Osmanlı tarihçiliğinde önemli bir tartışma konusu olmuştur. Bu teze karşı çıkan bazı tarihçiler şunlardır:
-
M. Fuat Köprülü: Osmanlıların Türk-İslam medeniyetinin devamı olduğunu ve Anadolu’da önceden var olan Türk kültürü ve siyaseti ile bağlantılı olduğunu savunmuştur. Osmanlı kaynaklarının güvenilirliğini ve değerini savunmuş ve Osmanlı kuruluşunun gaza ideali ile açıklanabileceğini ileri sürmüştür.
-
Halil İnalcık: Osmanlıların kuruluşunu sosyal, ekonomik, siyasi ve kültürel faktörlerin etkileşimi içinde ele almıştır. Osmanlı kaynaklarının yanı sıra Bizans, Latin, Arap ve Fars kaynaklarını da kullanmış ve Osmanlıların Anadolu’da kurdukları yeni bir siyasi düzenin özelliklerini ortaya koymuştur.
-
Cemal Kafadar: Osmanlıların kuruluşunu sadece gaza ideali ile değil, aynı zamanda sosyal, kültürel ve psikolojik faktörlerle de ilişkilendirmiştir. Osmanlı kaynaklarının yanında halk edebiyatı, folklor, arkeoloji gibi farklı disiplinlerden de yararlanmış ve Osmanlıların kuruluş sürecindeki dinamikleri ve çeşitliliği vurgulamıştır.