Yansıma sözcük, Türkçede doğada bulunan canlı veya cansız varlıklara ait olan seslerin taklit edilmesiyle oluşturulan kelimelerdir. Bu tür sözcükler, genellikle sesleri taklit ederek oluşturulur ve o sesleri ifade eder. Örneğin, bir kapının gıcırdaması, bir köpeğin havlaması veya bir kedinin miyavlaması gibi sesler yansıma sözcüklerle ifade edilir.
Yansıma sözcükler, sesin çıkarılma biçimini taklit eden ve genellikle onomatope olarak adlandırılan kelimelerdir. İnsanlara ait olan sesler (örneğin, hapşırmak, horlamak), cansız varlıklara ait olan sesler (örneğin, gıcırtı, şırıltı), hayvanlara ait olan sesler (örneğin, miyav, hav), ve araç veya makinelerin çıkardığı sesler (örneğin, pat, vın) yansıma sözcükler arasında yer alır.
İşte bazı yansıma sözcük örnekleri:
-
Horlamak: Uyurken çıkarılan ses.
-
Gıcırdamak: Kapı gibi nesnelerin çıkardığı ses.
-
Miyavlamak: Kedinin çıkardığı ses.
-
Havlamak: Köpeğin çıkardığı ses.
-
Şırıltı: Akarsu gibi sıvıların çıkardığı ses.
Bu kelimeler, sesleri ifade etmek için kullanıldıklarında, o sesleri duyduğumuzu veya o seslerin varlığını hissettiğimizi anlatmak için kullanılır.
Yansıma Sözcüklere Örnekler
Not: Cümle içerisindeki yansıma kelimeler kırmızı renk ile belirtilmiştir.
➥ Kardeşim kapı gıcırtısından nefret eder.
➥ Zeki’nin horultusundan sabaha kadar uyuyamadım.
➥ Şırıltı sesi geldiğine göre yakınlarda bir akarsu olmalı.
➥ Yukarıdaki boş odadan gelen tıkırtılar onu ziyadesiyle tedirgin etmişti.
➥ Laf söyleyenlere inat şıkır şıkır oynadım.
➥ Saatin tik takları dikkatimi dağıtıyor, kitaba konsantre olamıyordum.
➥ Ne olduğunu anlamadan ağacın dalı çatır çutur kırılıp üzerimize düştü.
➥ Köpeğin havlamasından korkan Murat, bahçeye girmek istemedi.
➥ Minik bir kuş pencereme konarak cik cik ötmeye başladı.
➥ Keçi, Ayşe teyzeyi görünce meleye meleye yanımıza koştu.
➥ Yavrusunu kaybeden kedinin miyavlaması orada bulunan herkesi üzdü.
➥ Baharatları paketlerken akşama kadar hapşurmaktan telef oldum.
➥ Tanos, tek bir parmak şıklatmasıyla evreni yok edecek kadar güçlüdür.
➥ Çalıların arkasından gelen hışırtı, kamptaki tüm çocukları tedirgin etti.
➥ Gaz sıkışması nedeniyle meydana gelen patlamada can kaybı olmadı.
➥ Fokurdayan suya elini sokmanın akıllıca bir davranış olduğunu söyleyemem.
➥ Sivrisinek vızıltıları nedeniyle uyuyamadığım için yaz mevsimini sevmiyorum.
➥ Doktor stetoskopunu göğsüne dayayıp ciğerlerinden gelen hırıltıyı dinlemeye başladı.
➥ Alandaki dozerlerin homurtusu, yeni bir katliamın habercisi gibiydi.
➥ Ne yaptıysan şu hıçkırıktan bir türlü kurtulamadım.
➥ Taşıdığı iri odun parçası küt diye ayağına düştü.
➥ Heyecandan kalbi güm güm atıyordu.
➥ Köpek, bastondan çıkan tık tık seslerine kulak kabarttı.
➥ Açmak için sabahtan beri uğraştığım kavanoz kapağını tırk diye açıverdi.
➥ Pantolonundan gelen cırtlamayı herkes pırtlama sandı; namazı bırakıp başladılar gülmeye…
