Question

12 ada nasıl kaybedildi?

Answer 1

12 Adalar, Ege Denizi’nde bulunan ve Osmanlı Devleti’nin bir parçası olan bir ada grubudur. Bu adaların nasıl kaybedildiği, Türk tarihinde önemli bir sorundur. Kısaca özetlemek gerekirse, 12 Adalar’ın kaybedilme süreci şöyle gerçekleşmiştir:

• 1911-1912 yılları arasında Trablusgarp Savaşı’nda İtalya, Libya’yı işgal etti. Bu sırada İtalyan donanması, 12 Adalar’ın çoğunu da ele geçirdi.
• 1912 yılında İsviçre’nin Lozan kentinde Uşi Antlaşması imzalandı. Bu antlaşmaya göre, Osmanlı Devleti Libya’yı İtalya’ya bırakacak, karşılığında İtalya da 12 Adalar’ı geri verecekti. Ancak bu antlaşma uygulanmadı.
• 1914 yılında Birinci Dünya Savaşı başladı. Osmanlı Devleti Almanya’nın yanında savaşa girdi. İtalya ise 1915 yılında İtilaf Devletleri’nin yanında savaşa katıldı. Bu durumda 12 Adalar, İtalya’nın elinde kaldı.
• 1919 yılında Paris Barış Konferansı’nda İtalya, 12 Adalar’ın kendisine verilmesini istedi. Ancak Yunanistan da bu adaları talep etti. Konferansta bir anlaşmaya varılamadı.
• 1923 yılında Lozan Antlaşması imzalandı. Bu antlaşmada 12 Adalar’ın durumu belirsiz bırakıldı. Sadece Meis Adası’nın Türkiye’ye ait olduğu kabul edildi. Diğer adalar ise Milletler Cemiyeti’nin kararına bırakıldı.
• 1924 yılında Milletler Cemiyeti, 12 Adalar’ın yönetimini İtalya’ya verdi. Bu karar Türkiye tarafından protesto edildi.
• 1932 yılında Türkiye ve İtalya arasında bir anlaşma yapıldı. Bu anlaşmaya göre, Türkiye 12 Adalar’ın İtalya’ya ait olduğunu tanıdı. Ancak bu anlaşma Türk kamuoyunda büyük tepki gördü.
• 1940 yılında İkinci Dünya Savaşı başladı. İtalya, Almanya’nın yanında savaşa girdi. Yunanistan ise İngiltere’nin yanında savaşa katıldı. Bu sırada Yunanistan, Rodos Adası’nı işgal etti.
• 1943 yılında İtalya, savaştan çekildi. Almanya ise 12 Adalar’ı işgal etti.
• 1945 yılında Almanya, savaşı kaybetti. Almanlar, 12 Adalar’dan çekildiler. İngiltere ise bu adaları işgal etti.
• 1947 yılında Paris Antlaşması imzalandı. Bu antlaşmaya göre, 12 Adalar resmen Yunanistan’a verildi.

Bu şekilde, Türk tarihinde önemli bir yer tutan ve Osmanlı Devleti’nin bir parçası olan 12 Adalar, farklı devletler arasında el değiştirerek sonunda Yunanistan’a bağlandı.