Atom, bilinen evrendeki tüm maddenin kimyasal ve fiziksel niteliklerini taşıyan en küçük yapı taşıdır. Yunanca “bölünemez” anlamına gelen “atomos” kelimesinden türetilmiştir. Atom, temel olarak iki bölümden oluşur:
-
Çekirdek: Atomun merkezinde bulunan bu kısım, protonlar ve nötronlar gibi yüklü parçacıklardan oluşur. Protonlar pozitif yüklüdür, nötronlar ise yüksüzdür. Çekirdek, gerçekte küresel simetriye sahiptir, ancak daha karmaşık çekirdekler için durum farklıdır.
-
Elektron Bulutu: Çekirdeği saran bu bölümde negatif yüklü elektronlar bulunur. Elektronlar belirli enerji seviyelerinde bulunur ve foton salınımı veya emilimi yaparak farklı seviyeler arasında geçişlerde bulunabilirler. Elektronlar, elementin kimyasal özelliklerini belirlemesinin yanı sıra atomun manyetik özellikleri üzerinde de etkilidir.
Atomdaki proton sayısı elektron sayısına eşit olduğunda atom elektriksel olarak yüksüzdür. Elektron ve proton sayıları eşit değilse bu parçacık iyon olarak adlandırılır. İyonlar oldukça kararsız yapılardır ve yüksek enerjilerinden kurtulmak için ortamdaki başka iyon ve atomlarla etkileşime girerler.
Atomlar, kimyasal elementleri tanımlayan proton sayısına göre sınıflandırılırken, nötron sayısı da bu elementin izotopunu tanımlar. Her elementin radyoaktif bozunma veren en az bir izotopu vardır. Atomlar, gözle görülmesi imkânsız, çok küçük parçacıklardır ve sadece taramalı tünelleme mikroskobu gibi özel araçlarla incelenebilir.
