Question

Araştırmacılar fotosentez sonucunda karbonhidratların yapısına katılan O2nin sudan mı yoksa karbondioksitten mi geldiğini merak etmişler ve bu soruyu cevaplandırmak için suyun oksijenini radyoaktif olarak işaretleyerek yandaki deney düzeneğini hazırlamışlardır. Buna göre

a) “Fotosentez sonucunda radyoaktif işaretlenmiş oksijene fanusun içindeki havada rastlanır.” görüşüne katılır mısınız? Düşüncelerinizi açıklayınız.

b) Bitkinin yapraklarını yiyerek ve oksijenli solunum yaparak belli bir süre bu ortamda yaşamını sürdüren çekirgenin çizgili kas hücrelerinde sentezlenen moleküllerin hangilerinin yapısında radyoaktif oksijene rastlanır? Kısaca açıklayınız.

Answer 1

a) Evet, bu görüşe katılırım. Fotosentez sırasında bitkiler, suyun (H2O) oksijenini kullanarak oksijen (O2) üretirler. Eğer suyun oksijeni radyoaktif olarak işaretlenmişse, fotosentez sonucunda üretilen oksijen de radyoaktif olacaktır ve fanusun içindeki havada rastlanabilir. Bu, ünlü radyoaktif izotop O18 deneyiyle kanıtlanmıştır ve fotosentezde oksijenin su molekülünden geldiğini gösterir.

b) Çekirgenin çizgili kas hücrelerinde sentezlenen ATP moleküllerinin yapısında radyoaktif oksijene rastlanır. Çünkü çekirge, solunum sırasında bitkinin ürettiği oksijeni kullanarak enerji elde eder ve bu süreçte ATP molekülleri oluşur. Bu ATP’nin sentezlenmesi sırasında kullanılan oksijen, fotosentez sonucu üretilen radyoaktif oksijen olacaktır.