12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 282 Cevapları - Meb yayınları

Question

11-14. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız.
Yüce devletimizde ilk kez toplanan Genel Meclisi açmaktan dolayı memnuniyetlerimi ifade ederim.
Hepinizin bildiği üzere devlet ve milletlerin büyüklük ve kudreti ancak adaletle mümkündür. Nitekim

devletimizin ilk zamanlarından itibaren kudret ve kuvvetinin dünyaya yayılma nedeni, hükümet işlerin-
deki adaletinden ve her sınıf tebaanın hak ve menfaatine riayet etmesindendir. Büyük ecdadımız Fatih

Sultan Mehmed Han merhumun din ve mezhep serbestliği ile hürriyetin temini konularında gösterdi-
ği müsaadeler hepinizin malûmudur. Diğer geçmiş büyüklerimiz de bu yolu takip ederek hiçbir zaman

mezhep ve tören serbestliğine halel getirmemişlerdir. Altı yüz seneden beri tebaamızdaki sınıfların mil-
liyet, mezhep ve dilleri muhafaza edebilmeleri, belirtilen adalet hususunun tabii bir neticesidir ki bu

durum inkâr edilemez.

(...) Şimdi sizlerin görevi millî haysiyetinize bırakılmış kanunî vazifeleri hiç kimseden çekinmeye-
rek, devlet ve memleketimizin huzur ve selametinden başka bir şey de düşünmeyerek sadık ve dosdoğ-
ru olarak yerine getirmektir. Zira bugün muhtaç olduğumuz ıslahat ve ülkemizde herkesçe kararlaştı-
rılan düzenlemeler gayet önemlidir. Bunların sırasıyla yürürlüğe konulması ise yalnızca sizin fikir ve

oylarınızdaki uzlaşma ile mümkün olacağından bu konuda Şûrâ-yı Devlet tarafından gereken kanun la-
yihalarının hazırlanmasına devam edilmektedir. (...) Bununla beraber her zaman maksadımız, istiklâl

haklarımızın korunmasına çalışmak olduğundan gelecekteki hareketlerimizde de gene bu hedef bakış
açımızı oluşturacaktır. Gerek konferansın toplanmasından önce gerekse sonra devletimizce gösterilen
ölçülük ve iyi niyetin saltanatımızı Avrupa devletleri cemiyetine bağlayan iyi münasebetleri bir kat daha
arttıracağı ümidindeyim.
Hak Teâla Hazretleri cümlemizin çalışmalarını başarıya ulaştırsın.

Uğur ÜNAL, Sultan II. Abdulhamit’in İlk Osmanlı Meclisini Açış Konuşması 1877
11. Yukarıda okuduğunuz metinde söylev türünün hangi özellikleri dikkat çekmektedir?
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
12. Okuduğunuz metinde bahsedilen “her sınıf tebaanın hak ve menfaatine riayet edilmesi” ifadesi
ile ilgili anlatılmak istenen nedir?
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
13. Metinde seslenmelerin çok kullanılması dil ve anlatımı nasıl etkilemiştir?
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
14. Metnin dil ve anlatımını göz önünde bulundurarak metnin yazıldığı dönem ile ilgili çıkarımlarda
bulununuz.
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................

Answer 1

11. Yukarıda okuduğunuz metinde söylev türünün özellikleri olarak; coşkulu bir dil kullanılmış, dil alıcıyı harekete geçirme işlevinde kullanılmıştır. Ayrıca, metin devlet ve milletin büyüklüğü, adaletin önemi gibi ulusal ve tarihi temaları içermekte ve resmi bir üslupla yazılmıştır. Bu da söylevin etkileyici ve ikna edici olmasını sağlamıştır.

12. “Her sınıf tebaanın hak ve menfaatine riayet edilmesi” ifadesi, Osmanlı Devleti’nin yönetim anlayışında adaletin ve eşitliğin önemini vurgulamaktadır. Bu ifade, farklı din, dil ve mezheplere sahip tebaanın haklarının korunması ve herkesin menfaatine uygun bir yönetim anlayışının benimsendiğini göstermektedir.

13. Metinde seslenmelerin sık kullanılması, dil ve anlatımı daha samimi ve etkileşimli kılmıştır. Okuyucu veya dinleyiciyi doğrudan hitap ederek onların dikkatini çekmeyi ve mesajın önemini vurgulamayı amaçlamıştır.

14. Metnin dil ve anlatımını göz önünde bulundurarak, metnin yazıldığı dönem Osmanlı İmparatorluğu’nun modernleşme sürecine girdiği bir zamanı yansıtmaktadırResmi ve ağır bir dil kullanımı, parlamenter sisteme geçişin yapıldığı, anayasal düzenlemelerin ve meclis açılışının gerçekleştiği bir dönemi işaret etmektedir. Ayrıca, ulusal birlik ve beraberlik mesajları verilmesi, devletin iç ve dış politikada izlediği stratejilerin ve toplumsal yapının dönüşümünün altını çizmektedir.