12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 232, 233, 234, 235 Cevapları - Meb yayınları

Question

A) Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere doğru kelimeyi/kelimeleri yazınız.

1. 1950 Sonrası Türk Tiyatrosu’nda işlenen konularda bir çeşitlilik söz konusudur. Bazı eserlerde bireysel, bazılarında ………………., bazılarında da ………………… konular işlenmiştir. Orhan Asena ……………………................. adlı eserinde Kanunî Dönemi’ndeki Osmanlı’yı; Necati Cumalı,
…………………. adlı eserinde ideallerinin peşinden giden Duran karakterini; Güngör Dilmen ise …………………………………… adlı eserinde bireysel tutkularının esiri olan ve dokunduğu her şeyi altına dönüştürerek halkı da tutkularına alet eden Kral Midas’ı anlatmıştır.
B) Aşağıda numaralar ile verilen eserleri harf ile verilen yazarlar ile eşleştirerek harfleri numara-
ların yanındaki yay ayraçların içine yazınız.

Eserler
2.

( ) 1. Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe
( ) 2. Midas’ın Kördüğümü
( ) 3. Gazeteciden Dost
( ) 4. Nalınlar
( ) 5. Cengiz Han’ın Bisikleti e) Necati Cumalı
( ) 6. Kahvede Şenlik Var

Yazarlar

a) Refik Erduran
b) Sabahattin Kudret Aksal
c) Recep Bilginer
ç) Orhan Asena
d) Güngör Dilmen

C) Aşağıdaki açık uçlu soruların cevabını ilgili alana yazınız.

3. Cumhuriyet Dönemi şair ve yazarlarından olan sanatçı, edebî çalışmalarına 1939’da şiirle başlamıştır. 1955’ten sonra şiiri, hikâyeyi, tiyatroyu, romanı birlikte yürütmüştür. Yazdığı bütün türlerde şiirsel bir üslup kullanmıştır. Eserlerinden bazıları Tütün Zamanı, Yağmurlar ve Topraklar, Acı Tütün, Güzel Aydınlık ’tır.
Yukarıda kısaca anlatılan Cumhuriyet Dönemi sanatçısının adını yazınız.
……………………………………………....................………………………………………………………………

Aşağıdaki kutucuklarda “Tiyatro” ünitesi ile ilgili 4-10. soruların cevapları bulunmaktadır. Buna göre kutucuklarda yer alan harfleri boş bırakılan yerlere yazarak soruları cevaplayınız. (Soruların birden fazla cevabı olabileceğini göz önünde bulundurunuz.)

A B C Ç

Güngör Dilmen
Dekor
Olay Örgüsü
Diyalog
D E F G

Perde
Orhan Asena
Dram
Kişiler

Ğ H I İ

Temel Çatışma
Paydos
Necati Cumalı
Bay Hiç

4. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türünün Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı’ndaki önemli temsilcilerindendir?
(………………………………………)
5. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türünde en çok kullanılan tekniklerdendir?
(………………………………………)
6. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türünde temayı belirleyen kavramlardandır?
(………………………………………)
7. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türü ile ilgili terimlerdendir?
(………………………………………)

8. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Sabahattin Kudret Aksal’ın yazdığı tiyatro türündeki eserlerdendir?
(………………………………………)
9. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatroda “bir perdenin açılıp kapanmasına kadar geçen bölüm” ve “iki kişinin karşılıklı konuşması” olarak ifade edilen terimlerdendir?
(………………………………………)
10. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Cevat Fehmi Başkut’un yazdığı tiyatro türündeki eserlerdendir?
(………………………………………)

11. Aşağıdaki metni tema, dil ve anlatım özelliklerini göz önünde bulundurarak devam ettiriniz.

TOMBALA
(Bir oda. Sağ dipte bir kapı. Mutfağa açılır. Geride dar, uzun bir pencere. Solda bir başka kapı.
Odanın bütün eşyası eski, yıpranmış. Pencerede yeşili solmuş bir perde. Altındaki dantel perde ise bir zamanlar öğünülecek denli güzelmiş. Şimdi sararmış, yer yer dökülmüş.
Pencerenin solunda bir büfe. Üstünde irili ufaklı çerçeveler içinde kız, erkek genç kişilerin fotoğrafları. Bebeklik fotoğrafları vb. Duvarlarda yine çeşitli yaşlarda aynı kişilerin fotoğrafları.
Büfenin önünde, sahnenin ortasına doğru oldukça geniş, on kişi alabilecek bir yemek masası.
Çevresinde kiminin bacağı, kiminin arkalığı kırılmış on kadar iskemle.
Pencereyle soldaki kapı arasında geniş bir divan. O da iyice yıpranmış.

Odanın orasına, burasına serptirilmiş koltuklar, sehpalar. Biri pencerenin önünde, diğeri sağda, yerde, iki saksı. Büfenin üstünde ayrıca bir çalar saat.

Bu odanın, ilk bakıldığında kalabalıkça bir ailenin oturma-yemek odası olduğu anlaşılır. Burada her şey, uzun yıllar kullanıldığını, şimdi ise bir yığın anı ortasında tozlanmaya bırakıldığını söyler.

Perde açıldığında geniş masanın bir ucunda çok yaşlı bir erkekle onun hemen yakınında çok yaşlı bir kadın oturmaktadır. Tombala oynamaya hazırlanmaktadırlar. Numara torbası erkeğin kucağında. Erkeğin gözünde gözlük, kadının kulağında bir işitme aracı vardır.)
YAŞLI KADIN: (Çocuksu, ince bir sesle konuşur) İkimiz mi oynayacağız?

YAŞLI ERKEK: (Sesi iyice kısıktır. Fakat hep bağırarak konuşur. Bu ses ancak “su içeceğim” dediği
zamanlar ufalır, kısılır) Ya ne yapacağız?

YAŞLI KADIN: İki kişiyle hiç tadı olmaz.
YAŞLI ERKEK: Oynamayı sen istedin!
YAŞLI KADIN: Hiç de ben istemedim! Sen istiyorsan oynayalım, dedim.

Adalet AĞAOĞLU, Tombala
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………

12-15. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız.
(…)
HURİ — O kızdan hayır yok demedim mi sana?
Osman, yavrum, zenginin gözü zenginde olur. Başka kız mı yok dünyada!
Gel vazgeç oğul bu işten.
Babası açıkça söyledi,
Osman kim benim kızımı almak kim dedi,
dengini bilmeli herkes, açlığını mı
bölüşmek ister kızımla dedi, kestirip attı.
O konak, o tarlalar ona
sanki babasından kaldı. Ne tez unuttu
babamın kapısında çalıştığı günleri,
tarlamızda ter döktüğü,
ahır temizlediği günleri,
Dünya böyledir işte; bugün bana
yarın sana. Düşmez kalkmaz bir Allah.
Rahmetli babanın hastalığı
mal mülk bırakmadı elimizde,
sattık savurduk.
OSMAN — Sağlık olsun ana, üzme canını.
Gün doğmadan neler doğar.
HURİ — Bu kız başına iş açar diye korkarım oğul,
herif bir yakalarsa seni
Ayşe’nin penceresi altında,
yer yerinden oynar alimallah!
(…)
A. Turan OFLAZOĞLU, Allah’ın Dediği Olur

12. Yukarıda okuduğunuz metin size göre klasik tiyatro metinlerinden hangi yönüyle ayrılmaktadır?
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………..

13. Okuduğunuz metinde kullanılan deyimler, anlatımı nasıl etkilemiştir? Belirtiniz.

……………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………..……………………
……………………………………………………………………………………………………………………………..

14. Metinde yer alan konuşmalar günlük konuşma dilinin bir örneği sayılabilir mi? Metinden ör-
nek cümlelerle belirtiniz.
……………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………..……
………………………………………………………………………………………………………………………..……

15. Yukarıdaki metni, sanatçının üslubunu örnek alarak devam ettiriniz.
……………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………..

Answer 1

A) Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere doğru kelimeyi/kelimeleri yazınız.

1. 1950 Sonrası Türk Tiyatrosu’nda işlenen konularda bir çeşitlilik söz konusudur. Bazı eserlerde bireysel, bazılarında toplumsal, bazılarında da tarihsel konular işlenmiştir. Orhan Asena Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe adlı eserinde Kanunî Dönemi’ndeki Osmanlı’yı; Necati Cumalı, Boş Beşik adlı eserinde ideallerinin peşinden giden Duran karakterini; Güngör Dilmen ise Midas’ın Kördüğümü adlı eserinde bireysel tutkularının esiri olan ve dokunduğu her şeyi altına dönüştürerek halkı da tutkularına alet eden Kral Midas’ı anlatmıştır.

B) Aşağıda numaralar ile verilen eserleri harf ile verilen yazarlar ile eşleştirerek harfleri numaraların yanındaki yay ayraçların içine yazınız.

Eserler

(ç) 1. Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe 

(d) 2. Midas’ın Kördüğümü 

(e) 3. Gazeteciden Dost 

(b) 4. Nalınlar 

(a) 5. Cengiz Han’ın Bisikleti 

(c)6. Kahvede Şenlik Var

Yazarlar

a) Refik Erduran 

b) Sabahattin Kudret Aksal 

c) Recep Bilginer 

ç) Orhan Asena 

d) Güngör Dilmen 

e) Necati Cumalı

C) Aşağıdaki açık uçlu soruların cevabını ilgili alana yazınız.

3. Cumhuriyet Dönemi şair ve yazarlarından olan sanatçı, edebî çalışmalarına 1939’da şiirle başlamıştır. 1955’ten sonra şiiri, hikâyeyi, tiyatroyu, romanı birlikte yürütmüştür. Yazdığı bütün türlerde şiirsel bir üslup kullanmıştır. Eserlerinden bazıları Tütün Zamanı, Yağmurlar ve Topraklar, Acı Tütün, Güzel Aydınlık ’tır. Yukarıda kısaca anlatılan Cumhuriyet Dönemi sanatçısının adını yazınız. Necati Cumalı

Aşağıdaki kutucuklarda “Tiyatro” ünitesi ile ilgili 4-10. soruların cevapları bulunmaktadır. Buna göre kutucuklarda yer alan harfleri boş bırakılan yerlere yazarak soruları cevaplayınız. (Soruların birden fazla cevabı olabileceğini göz önünde bulundurunuz.)

A B C Ç

Güngör Dilmen Dekor Olay Örgüsü Diyalog D E F G

Perde Orhan Asena Dram Kişiler

Ğ H I İ

Temel Çatışma Paydos Necati Cumalı Bay Hiç

4. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türünün Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı’ndaki önemli temsilcilerindendir? (A, Ç, İ)

5. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türünde en çok kullanılan tekniklerdendir? (B, C)

6. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türünde temayı belirleyen kavramlardandır? (Ğ)

7. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatro türü ile ilgili terimlerdendir? (B, C, D, G)

8. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Sabahattin Kudret Aksal’ın yazdığı tiyatro türündeki eserlerdendir? (H)

9. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri tiyatroda “bir perdenin açılıp kapanmasına kadar geçen bölüm” ve “iki kişinin karşılıklı konuşması” olarak ifade edilen terimlerdendir? (B, C)

10. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Cevat Fehmi Başkut’un yazdığı tiyatro türündeki eserlerdendir? (F)

11. Aşağıdaki metni tema, dil ve anlatım özelliklerini göz önünde bulundurarak devam ettiriniz.

TOMBALA (Devamı) YAŞLI KADIN: (Hafif bir kızgınlıkla) Sen her zaman böyle yapıyorsun. Benim söylediğimi tersine çeviriyorsun. YAŞLI ERKEK: (Gözlüğünü düzeltirken) Hayır, hayır. Ben sadece oyunun kurallarını hatırlatıyorum. Tombala, iki kişiyle de oynanır. YAŞLI KADIN: (Mırıldanarak) Evet, ama daha eğlenceli olurdu eğer torunlarımız da burada olsaydı. YAŞLI ERKEK: (Numaraları karıştırırken) Onlar da gelirler, merak etme. Şimdi sen numaralarını seç, başlayalım. (Yaşlı kadın, numaralarını seçerken, yaşlı adam torbadan bir numara çeker ve yüksek sesle okur. Oyun başlar ve perde yavaşça kapanır.)

12-15. soruları aşağıdaki metne göre cevaplayınız.

12. Yukarıda okuduğunuz metin size göre klasik tiyatro metinlerinden hangi yönüyle ayrılmaktadır? Metin, klasik tiyatro metinlerinden daha çok günlük konuşma diline yakın ve doğal diyaloglar içermesiyle ayrılır. Karakterlerin konuşmaları, günlük yaşamın gerçekçi yansımalarını içerir ve bu da metni daha çağdaş kılar.

13. Okuduğunuz metinde kullanılan deyimler, anlatımı nasıl etkilemiştir? Belirtiniz. Metinde kullanılan deyimler, karakterlerin duygularını ve sosyal statülerini vurgulamak için kullanılmıştır. Bu, konuşmaların daha renkli ve anlamlı hale gelmesini sağlamıştır.

14. Metinde yer alan konuşmalar günlük konuşma dilinin bir örneği sayılabilir mi? Metinden örnek cümlelerle belirtiniz. Evet, metindeki konuşmalar günlük konuşma dilinin bir örneği sayılabilir. Örneğin, Huri’nin “O kızdan hayır yok demedim mi sana?” ve Osman’ın “Sağlık olsun ana, üzme canını.” ifadeleri günlük konuşma diline uygun doğal ifadelerdir.

15. Yukarıdaki metni, sanatçının üslubunu örnek alarak devam ettiriniz. HURİ — (Endişeyle) Ama oğul, bu işler böyle kolay değil. O kızın babası seni istemiyor, anlamıyor musun? OSMAN — (Kararlılıkla) Anlıyorum ana, ama ben de Ayşe’yi seviyorum. Onun için her şeyi göze aldım. HURİ — (Üzgün) Sevgi güzel şey ama