12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 142 Cevapları - Meb yayınları

Question

I. Metin

LAVİNİA

Sana gitme demeyeceğim.

Üşüyorsun ceketimi al.

Günün en güzel saatleri bunlar.

Yanımda kal.

Sana gitme demeyeceğim.

Gene de sen bilirsin.

Yalanlar isteyorsan yalanlar söyleyeyim.

İncinirsin.

Sana gitme demeyeceğim.

Ama gitme, Lavinia.

Adını gizleyeceğim.

Sen de bilme, Lavinia.

Özdemir Asaf

II. Metin

ALİŞİM

Kasnağından fırlayan kayışa

kaptırdın mı kolunu Alişim!

Daha dün öğle paydosundan önce

Zileli’nin gitti ayakları.

Yazıldı onun da raporu:

“İhmalden! ”

Gidenler gitti Alişim,

boş kaldı ceketin sağ kolu...

Hadi köyüne döndün diyelim,

tek elle sabanı kavrasan bile

sarı öküz gün görmüştür,

anlar işin içyüzünü!

Üzülme Alişim, sabana geçmezse hükmün

Ağanın davarlarına geçer...

Kim görecek kepenek altında eksiğini

kapılanırsın boğazı tokluğuna.

Varsın duvarda asılı kalsın bağlaman

beklesin mızrabını.

Sağ yanın yastık ister Alişim,

sol yanın sevdiğini.

Ama kızlar da, emektar sazın gibi,

çifte kol ister saracak!

Rıfat Ilgaz

Bu iki metin parçasını aşağıda verilen başlıklar doğrultusunda karşılaştırınız.

 

Answer 1

Bu iki metin parçasını karşılaştırmak için aşağıdaki başlıkları kullanabiliriz:

• Tema:

  • I. Metin: Aşk ve veda teması işlenmiş, sevilen kişiye gitme denilmemesine rağmen gitmemesi dileği vurgulanmış.
  • II. Metin: İş kazası ve sonuçları, köylü yaşamının zorlukları ve toplumsal sorunlar ele alınmış.

• Konu:

  • I. Metin: Sevgilinin gitmesi durumunda hissedilen çelişkili duygular ve içsel çatışma konu edilmiş.
  • II. Metin: Bir işçinin iş kazası sonucu kolunu kaybetmesi ve bu durumun hayatındaki etkileri anlatılmış.

• Dil ve Anlatım:

  • I. Metin: Duygusal ve lirik bir dil kullanılmış, kişisel ve içsel bir anlatım tercih edilmiş.
  • II. Metin: Toplumsal gerçekçi bir dil kullanılmış, olay ve karakterler somut ve gerçekçi bir şekilde betimlenmiş.

• Söyleyici:

  • I. Metin: Şairin kendisi veya bir lirik ben söyleyici olarak karşımıza çıkıyor, doğrudan ve kişisel bir hitap var.
  • II. Metin: Gözlemci bir anlatıcı var, olayları dışarıdan aktaran ve toplumsal bir perspektif sunan bir ses.

• Şiir Anlayışları:

  • I. Metin: Modern şiirin özelliklerini taşıyor, serbest vezinle yazılmış ve duygusal yoğunluğa sahip.
  • II. Metin: Toplumcu gerçekçi şiir anlayışını yansıtıyor, sosyal sorunlara dikkat çeken ve didaktik bir yaklaşım sergileyen bir yapıya sahip.

Her iki metin de Türk edebiyatının farklı yönlerini temsil ediyor: Özdemir Asaf’ın şiiri bireysel duygulara ve kişisel deneyime odaklanırken, Rıfat Ilgaz’ın şiiri toplumsal meseleleri ve bireyin toplumdaki yerini ele alıyor.