Yukarıdaki hadiste Hz. Ali (r.a.), Peygamberimizin nezaketini gösteren hangi özelliklerinden bahsetmiştir? Listeleyiniz.

Question

Hz. Hüseyin (r.a.) Resûlullah’ın dost ve arkadaşlarıyla olan münasebetlerini sorduğunda Hz. Ali (r.a.) ona şunları anlattı: “Allah Resûlü, her zaman güler yüzlü, yumuşak huylu ve nazikti. Asla kötü huylu, katı kalpli, bağırıp çağıran, çirkin sözlü, kusur bulucu ve cimri değildi. Hoşlanmadığı şeyleri görmezlikten gelir; kendisinden beklentisi olan kimseleri hayal kırıklığına uğratmaz ve onların isteklerini tamamen boşa çıkarmazdı.

Üç şeyden titizlikle uzak dururdu: “Ağız kavgası, boşboğazlık ve mâlâyânî.” Şu üç husustan da titizlikle sakınırdı; hiç kimseyi kötülemez, kınamaz ve hiç kimsenin ayıbı ile gizli taraflarını öğrenmeye çalışmazdı. Sadece yararlı olacağını düşündüğü konularda konuşurdu. O konuşurken, meclisinde bulunan dinleyiciler, başlarının üzerine kuş konmuşçasınahiç kımıldamadan kendisine kulak kesilirlerdi. Susunca da konuşma ihtiyacı duyanlar söz alırlardı. Ashâb, onun huzurunda konuşurlarken birbirleriyle asla ağız dalaşında bulunmazlardı. İçlerinden birisi Resûlullah’ın huzurunda konuşurken, o sözünü bitirinceye kadar, hepsi de can kulağı ile konuşanı dinlerdi. Allah Resûlü’nün katında, onların hepsinin sözü, ilk önce konuşanın sözü gibi ilgi görürdü. Ashâbın güldüklerine kendisi de güler, onların taaccüp ettikleri şeylere kendisi de hayretlerini ifade ederdi. Huzuruna gelen yabancıların kaba saba konuşmaları ile yersiz sorularının yol açtığı tatsızlıklara sabrederdi.

Hatta ashâbı o tür kimseleri yanından çekip uzaklaştırmak isteseler dahi buna izin vermez yine sabrederdi. Hz. Peygamber şöyle derdi: “Bir ihtiyacının giderilmesini isteyen biriyle karşılaştığınız zaman ona yardımcı olunuz.” O, ancak yapılan iyiliğe denk düşen ve fazla dalkavukluğa kaçmayan övgüleri kabul eder ve haddi aşmadığı müddetçe hiç kimsenin sözünü kesmezdi. Şayet huzurunda haddi aşacak şekilde konuşulursa o zaman, ya konuşanı susturmak ya da o meclisten kalkıp gitmek suretiyle ona engel olurdu.”

(Tirmizî, Şemâil, 160.)

Yukarıdaki hadiste Hz. Ali (r.a.), Peygamberimizin nezaketini gösteren hangi özelliklerinden bahsetmiştir? Listeleyiniz.

Answer 1

Hz. Ali (r.a.), yukarıdaki hadiste Peygamber Efendimizin (S.A.V.) nezaketini gösteren birçok özelliğinden bahsetmiştir. Bu özellikler şunlardır:

1. Güler Yüzlülük: Peygamber Efendimiz her zaman güler yüzlüydü.
2. Yumuşak Huyluluk: Kötü huylu, katı kalpli veya bağırıp çağıran biri değildi.
3. Naziklik: Daima nazik ve kibar bir tutum sergilerdi.
4. Kusur Bulmama: İnsanların kusurlarını görmezlikten gelir, onları küçük düşürmezdi.
5. Cömertlik: Cimri değildi ve ihtiyaç sahiplerine yardım ederdi.
6. Hoş Görü: Hoşlanmadığı şeyleri görmezden gelir, insanları hayal kırıklığına uğratmazdı.
7. Ağız Kavgasından Uzak Durma: Ağız kavgası yapmaz, boşboğazlıktan ve gereksiz konuşmalardan kaçınırdı.
8. Kimseyi Kötülememe: Hiç kimseyi kötülemez ve kınamazdı.
9. İnsanların Gizli Ayıplarını Araştırmama: Kimsenin gizli ayıplarını öğrenmeye çalışmazdı.
10. Sabır ve Hoşgörü: Yabancıların kaba saba konuşmalarına ve yersiz sorularına sabrederdi.
11. Yardımseverlik: Birinin ihtiyacı olduğunda ona yardımcı olunmasını öğütlerdi.
12. Övgüde Denge: Yalnızca yapılan iyiliğe denk düşen, aşırıya kaçmayan övgüleri kabul ederdi.
13. Söz Kesmemek: Konuşanın sözünü kesmez, ancak haddi aşan konuşmaları uygun bir şekilde sonlandırırdı.

Bu özellikler, Peygamber Efendimizin ne kadar nazik, hoşgörülü ve insana değer veren bir kişilik olduğunu gösterir.