1. ETKİNLİK
Tahminlerim:
-
vapur: Büyük bir deniz taşıtı, gemi.
-
rıhtım: Vapur veya gemilerin yanaşabileceği, yük ve yolcu alıp verebileceği kıyı bölgesi.
-
peltek: Sözcükleri doğru telaffuz edemeyen, konuşmada zorluk çeken.
-
iskemle: Küçük, genellikle dört ayağı olan bir oturma eşyası.
-
kabahat: Suç, hata, kusur.
-
nasırlaşmış: Sertleşmiş, kalınlaşmış.
Sözlük Anlamları:
-
vapur: Deniz üzerinde yolcu veya yük taşıyan büyük gemi.
-
rıhtım: Limanda gemi veya vapur yükleme ve boşaltma işlerinin yapıldığı, kıyıda inşa edilmiş alan.
-
peltek: Konuşma bozukluğu nedeniyle sesleri veya heceleri doğru çıkaramama durumu.
-
iskemle: Küçük, dört ayaklı bir oturma eşyası.
-
kabahat: Kötü davranış, suç, kusur.
-
nasırlaşmış: Sürekli sürtünme veya basınç nedeniyle deri üzerinde sertleşme oluşması.
Anlam Farklılıkları:
-
vapur: Hem yolcu hem de yük taşıyan deniz aracı olarak kullanılırken, metinde bu anlamıyla kullanılmış.
-
rıhtım: Metinde doğrudan yükleme-boşaltma işlerinin yapıldığı yer olarak anlamlandırılmış.
-
peltek: Metinde konuşma bozukluğu olarak kullanılmış, genel anlamda ise konuşmada yaşanan zorluk olarak görülür.
-
iskemle: Hem oturma eşyası olarak hem de metindeki kullanım yerinin anlamı örtüşüyor.
-
kabahat: Metinde suç olarak kullanılmış, genel anlamda da aynı şekilde suç veya kusur anlamında.
-
nasırlaşmış: Metinde fiziksel sertleşme olarak kullanılmış, genel anlamda deri sertleşmesi anlamında.
2. ETKİNLİK
Başlıklar:
-
Hasan'ın Yurt Dışındaki Yolculuğu
-
Kültürel Ayrılık ve Kimlik Krizi
-
Bir Anlaşma ve Bağlantı: Hasan ve Eskici
3. ETKİNLİK
Konusu:
Hasan adlı küçük bir çocuğun, İstanbul'dan Filistin'e gönderilmesi sürecindeki zorluklar ve yaşadığı kültürel uyum problemleri anlatılır.
Özeti:
Hasan, annesini kaybettikten sonra uzak akrabaları tarafından Filistin’in sapa bir köyüne gönderilir. Vapur yolculuğu sırasında, Hasan yeni çevresinde kendini yabancı hisseder. Arapça bilmediği için iletişim kurmakta zorlanır ve bu nedenle sessizleşir. Bir gün, bir eskiciyle karşılaşır ve eskicinin Türk olduğunu öğrenince rahatlar. Eskici ile konuşarak, geçmişi ve İstanbul'u anlatır. Bu konuşma sırasında duygusal olarak bağ kurar ve eskiciyle olan bu bağlantı Hasan’ın duygusal boşluğunu doldurur.
4. ETKİNLİK
-
Hasan’ı kimler, nereye, niçin gönderiyor?
-
Hasan'ı, babasının ölümünden sonra annesi de vefat edince uzak akrabaları ve komşuları, Filistin’in bir köyüne gönderiyorlar. Amacı, Hasan’ın orada bakımının sağlanmasıdır.
-
Vapura bindikten sonra Hasan neler yapıyor?
-
Hasan, vapurda çeşitli nesneleri ve hareketleri izleyerek eğlenir, yolculara peltek konuşmasıyla eğlenceli anlar yaşatır. Vapur yaklaştıkça, kendini yabancı bir ortamda bulur ve dili anlamadığı için yalnızlık hissi yaşar.
-
Hasan suskunluğunu bozarak ilk defa kiminle konuşuyor? Niçin?
-
Hasan, ilk defa bir eskiciyle konuşur. Eskicinin Türk olduğunu öğrenince, İstanbul’daki yaşamını ve yaşadıklarını anlatır. Bu konuşma, Hasan’ın kendisini ve kökenlerini hatırlamasına ve duygusal olarak rahatlamasına neden olur.
-
Eskicinin Hasan’la kaynaşmasını hangi duyguya bağlıyorsunuz?
-
Eskicinin Hasan’la kaynaşmasını, ortak bir geçmişe ve memlekete duyulan özleme bağlıyorum. Eskici de Hasan gibi İstanbul’dan gelmiş ve ortak bir kültürel bağ kurarak Hasan’ın duygusal boşluğunu doldurmuştur.
-
Eskicinin dış görünüşünün anlatıldığı satırlardaki perişan hâliyle, Hasan’ın mutsuzluğu arasında paralellik kurulabilir mi? Açıklayınız.
-
Evet, paralellik kurulabilir. Eskicinin perişan görünüşü, Hasan’ın ruh halindeki karmaşayı ve yalnızlığı yansıtır. İkisi de içsel ve dışsal bir sıkıntıyı temsil eder, bu da Hasan’ın yabancılık ve memleket özlemiyle başa çıkma sürecine ışık tutar.
-
Metinden nasıl bir sonuç çıkarıyorsunuz? Yazınız.
-
Metin, kültürel ayrılık ve özlem temalarını işler. Hasan’ın İstanbul'dan uzaklaşması ve yeni bir kültüre adapte olmaya çalışırken yaşadığı zorluklar, insanın aidiyet duygusunun ne kadar önemli olduğunu ve geçmişle olan bağların kişinin psikolojik durumunu nasıl etkileyebileceğini gösterir.
5. ETKİNLİK
Sorular:
-
Hasan’ın Filistin’deki yeni yaşamına uyum sağlaması ne gibi zorluklarla karşılaşmıştır?
-
Eskici Hasan’a geçmişi ve İstanbul hakkında ne tür anılar anlatmıştır?
-
Metinde Hasan’ın duygusal durumunun nasıl değiştiğini ve bu değişimin nedenlerini nasıl açıklarsınız?
6. ETKİNLİK
Fiillerin Yapı Yönünden İncelenmesi:
-
Geçiyorlardı – Basit fiil
-
Yanıyordu – Basit fiil
-
Bitti – Basit fiil
-
Rastgeliyorlardı – Basit fiil
-
Sordu – Basit fiil
7. ETKİNLİK
Olay, Yer, Zaman, Kişiler:
-
Hikâyedeki olay nerelerde geçiyor?
-
İstanbul, vapur, Filistin’de bir köy ve çeşitli tren istasyonları.
-
Hikâyedeki olay nedir?
-
Hasan’ın İstanbul’dan Filistin’e gönderilmesi, kültürel uyum zorlukları yaşaması ve bir eskiciyle karşılaşarak duygusal rahatlama süreci.
-
Hikâyedeki şahıs ve varlık kadrosunu yazınız.
-
Hasan (ana karakter), Eskici, Hasan’ın halası ve köydeki diğer kişiler.
-
Hikâyedeki olayın geçtiği zamanı belirleyiniz.
-
Olay, Hasan’ın küçük yaşlarda, İstanbul’dan Filistin’e geçiş sürecinde ve ardından bu yeni yaşamında geçiyor.
8. ETKİNLİK
Hikâye:
Elif adlı köy kızı, dağların arkasında kalan köyünden uzaklaşan biri olarak bir gün yel yepelek yola çıkar. Köydeki türküleri unutur ve zamanla ıradı kağnı sesleri içinde köyünü özlemle hatırlar. Elif’in çocukluğuna ve köy yaşamına dair anıları, onun ne kadar özlem duyduğunu ve köyünden ne kadar uzaklaştığını anlatır. Bu özlem, Elif’in hayatında önemli bir yer tutar ve köyüyle olan bağını derinleştirir.
9. ETKİNLİK
Atasözü, Deyim ve Özdeyişler:
-
Atasözü: "Vatan sevgisi, her şeyin üstündedir."
-
Deyim: "Dilin kemiği yok."
-
Özdeyiş: "Dil, düşüncenin aynasıdır."
SONRAKİ DERSE HAZIRLIK
-
Azim, güven, sevgi, saygı, sadakat kavramlarının anlamlarını araştırınız.
Azim:
-
Tanım: Bir hedefe ulaşmak için kararlılıkla devam etme ve engellere rağmen ısrarla çalışmaya devam etme durumu. Azim, kişinin karşılaştığı zorluklara rağmen amacından vazgeçmeden ilerleme gücünü ifade eder.
-
Örnek: Bir kişi, büyük bir başarıya ulaşmak için birçok engelle karşılaşmasına rağmen yılmadan çalışmaya devam ediyorsa, bu kişinin azimli olduğunu söyleyebiliriz.
Güven:
-
Tanım: Bir kişi, kurum veya şey hakkında olumlu bir inanç ve beklentiye sahip olma durumu. Güven, bir kişinin ya da bir şeyin sağlam, güvenilir ve dürüst olduğuna dair duyulan emniyettir.
-
Örnek: Bir arkadaşınıza sırrınızı emanet ettiğinizde, o kişinin sizin güveninizi boşa çıkarmayacağına inanırsınız.
Sevgi:
-
Tanım: Bir kişiye, canlıya ya da bir şeye karşı derin bir bağlılık ve içten bir ilgi duyma hali. Sevgi, genellikle duygusal bir bağ ve samimiyet içerir.
-
Örnek: Aile üyeleri arasında paylaşılan derin bir bağlılık ve anlayış duygusu, sevginin bir örneğidir.
Saygı:
-
Tanım: Başkalarının haklarına, düşüncelerine ve değerlerine olumlu bir yaklaşım ve kabul gösterme durumu. Saygı, başkalarına değer verme ve onların görüşlerini dikkate alma anlamına gelir.
-
Örnek: Birinin yaşına, deneyimine veya uzmanlığına saygı göstermek, o kişinin düşüncelerini ve katkılarını önemsemek anlamına gelir.
Sadakat:
-
Tanım: Bir kişi, bir grup ya da bir ilkeye karşı sürekli ve bağlı kalma durumu. Sadakat, bağlılık ve dürüstlük ile karakterizedir.
-
Örnek: Bir arkadaşınıza ya da bir kuruma karşı gösterilen sürekli destek ve bağlılık, sadakatin bir göstergesidir.
-
Ailenizin sizinle ilgili davranışlarını gözlemleyiniz.