Dizelerin hece ölçüsüne uyduğunu görüyorum. İlk dizedeki "Gönül gurbet ele çıkma" dizesini sayarsam: "Gö-nül-gur-bet-e-le-çık-ma" (8 hece). İkinci dizede de aynı şekilde "Ya-ge-li-nir-ya-ge-lin-mez" (8 hece). Bütün dizeler sekiz heceli, yani bu 8'li hece ölçüsüyle yazılmış.
Bir de kafiyelerine bakalım: çıkma a gelinmez b verme c sevilmez b
aaabb diye giden bir kafiye şeması yok burada, ama "gelinmez" ve "sevilmez" kelimeleri kafiyeli, yani bu bir xa xa kafiye örgüsüne benziyor. (Aslında a-b-c-b kafiye şeması da diyebiliriz.) Bu da halk edebiyatı nazım türlerinin birçoğunda gördüğümüz bir özellik.
Son olarak, şiirin konusuna bakalım. Aşk ve sevgi üzerine, biraz da öğüt veren bir şiir. Lirik bir konusu var.
Şimdi şıklara dönelim:
-
Ağıt: Genelde ölüm üzerine söylenir. Konusu uymuyor.
-
Koşma: 11'li hece ölçüsüyle yazılır, bu dörtlük 8'li. Bu da değil.
-
Semai: İşte bu şık uyuyor! Semai, 8'li hece ölçüsüyle yazılan, lirik konuları işleyen ve genellikle a-b-c-b veya benzeri bir kafiye şeması olan bir halk şiiri türü.
-
Koçaklama: Kahramanlık, yiğitlik üzerine söylenir. Konusu uymuyor.
-
Mani: Sadece tek dörtlükten oluşur ve genellikle a-a-b-a kafiye şeması vardır. Ayrıca bu dörtlükten daha kısa olur. Bu da uymuyor.
Yani, hem hece ölçüsü hem de konusu bakımından dörtlük, en çok Semai'ye benziyor. Bu yüzden doğru cevap C) Semai olmalı.
