Tiroit bezi, boynunuzun dibinde bulunan kelebek şeklinde bir organdır. Tiroit bezi yaklaşık 2 santim uzunluğundadır ve boğazınızın önünde Adem elması olarak adlandırılan tiroid kıkırdağının belirginliğinin altında yer alır. Endokrin sistem adı verilen karmaşık bir bez ağının parçasıdır.
Tiroit bezi, vücutta pek çok fonksiyonun düzenlenmesinde önemli bir rol oynayan hormonların üretiminden sorumludur. Bu hormonlar T3 (triyodotironin) ve T4 (tiroksin) olarak adlandırılır ve iyot elementini içerirler. Tiroit hormonları, metabolizmayı, büyümeyi, gelişmeyi, vücut ısısını, kalp atışını, sinir sistemi aktivitesini ve diğer organların çalışmasını etkiler.
Tiroit bezinin çalışmasını yönlendiren emir hormonu beyindeki hipofiz bezinden gelir. Hipofiz bezinden salgılanan TSH hormonu (Tiroid Uyarıcı Hormon veya Tiroid Stimule Edici Hormon), kan yoluyla tiroit bezine gelerek T3 ve T4 hormonlarının tiroit bezinden salgılanmasını sağlar. Bu hormonların salgılanması, kandaki iyot seviyesine ve vücudun ihtiyacına göre değişir.
Tiroit bezinin normal düzeyden az ya da aşırı hormon salgılamasına bağlı olarak, diğer organlar da hızlı ya da yavaş çalışır. Tiroit hormonlarının az salgılanması yani hipotiroidi durumunda bağırsaktan saç teline kadar bütün metabolizma yavaşlayarak, saç dökülmesi, unutkanlık, uykuya eğilim, kilo alma, halsizlik, seste kalınlaşma gibi şikayetler ortaya çıkar. Bu durumun en sık nedeni Hashimoto tiroiditi adı verilen bir otoimmün hastalıktır. Tiroit hormonlarının fazla salgılandığı hipertiroidi durumunda ise aşırı terleme, saç dökülmesi ve hızlı kilo kaybı görülür. Bu durumun en sık nedeni Graves hastalığı adı verilen başka bir otoimmün hastalıktır.
Tiroit bezi hastalıkları önemli sağlık sorunlarına yol açabilir ve tedavi edilmelidir. Sinsice ilerleyen tiroit bezi sorunlarında tedavi, hastalığın türüne göre değişir. İlaç tedavisi ile hormonların yerine konması ya da düzenlenmesi, ilaç tedavisinin yetmediği durumlarda risk faktörleri radyoaktif iyot tedavisi ve bu bezin alındığı cerrahi uygulanabilir.
