Türkiye’nin yer şekilleri, coğrafi konumu, tektonik yapısı, iklimi ve dış kuvvetlerin etkisiyle şekillenmiştir. Türkiye’nin yer şekillerinin bazı genel özellikleri şunlardır:
-
Türkiye, Anadolu Yarımadası, Trakya Yarımadası ve çevre adalardan oluşan bir ülkedir. Türkiye, üç tarafı denizlerle çevrili bir yarımadadır. Kuzeyde Karadeniz, batıda Ege Denizi, güneyde Akdeniz ile çevrilidir. Doğuda ise komşu ülkelerle sınır oluşturur. Türkiye, Avrupa ve Asya kıtalarının birleştiği noktada yer alır. Bu nedenle hem Avrupa hem de Asya ülkesi sayılır.
-
Türkiye, dağlık bir ülkedir. Türkiye’nin yüzölçümünün yaklaşık %80’i dağlarla kaplıdır. Türkiye’deki dağlar genellikle iki ana gruba ayrılır: Kuzey Anadolu Dağları ve Güney Anadolu Dağları. Bu dağlar, Alp-Himalaya Kuşağı’nın bir parçasıdır. Bu kuşak, yeryüzünün en genç ve en yüksek dağlarını içerir. Türkiye’deki dağların ortalama yüksekliği 1000-1500 metredir. Türkiye’deki en yüksek dağ ise Ağrı Dağı’dır (5137 m).
-
Türkiye, platolar ve ovalarla bölünmüş bir ülkedir. Türkiye’deki platolar, dağlar arasında kalan geniş ve yüksek düzlüklerdir. Platoların ortalama yüksekliği 1000-1500 metredir. Platolar, tarım, hayvancılık ve madencilik gibi ekonomik faaliyetlere uygun değildir. Platoların en önemlileri İç Anadolu Platosu, Doğu Anadolu Platosu ve Güneydoğu Anadolu Platosudur. Türkiye’deki ovalar ise platoların kenarlarında veya akarsuların vadilerinde oluşan alçak ve düz alanlardır. Ovaların ortalama yüksekliği 500-1000 metredir. Ovalar, tarım, sanayi ve yerleşim gibi ekonomik faaliyetlere uygun alanlardır. Ovaların en önemlileri Çukurova, Bursa Ovası ve Konya Ovasıdır.
-
Türkiye, akarsular ve göller açısından zengin bir ülkedir. Türkiye’deki akarsular, ya denizlere dökülür ya da göllere ulaşır. Denize dökülen akarsuların en önemlileri Fırat, Dicle, Sakarya, Kızılırmak ve Yeşilırmak’tır. Göllere ulaşan akarsuların en önemlileri ise Porsuk Çayı, Seyhan Nehri ve Ceyhan Nehri’dir. Türkiye’deki göller ise genellikle tektonik veya volkanik kökenlidir. Tektonik göller, yer kabuğunun kırılması veya çökmesi sonucu oluşan çukurlarda biriken sularla meydana gelir. Volkanik göller ise volkanların patlaması veya sönmüş kraterlerinde biriken sularla meydana gelir. Türkiye’deki göllerin en önemlileri Van Gölü, Tuz Gölü ve Erciyes Gölü’dür.
