Polisakkarit çeşitleri nelerdir?

Question

<span itemprop="name">Polisakkarit çeşitleri nelerdir?</span>

Answer 1

Polisakkaritler, çok sayıda monosakkaritin bir araya gelmesiyle oluşan büyük ve karmaşık karbonhidratlardır. Polisakkaritlerin çeşitleri, glikoz birimlerinin sayısı ve bağlanma şekline göre değişir. Genel olarak, polisakkaritler depo veya yapısal olarak iki gruba ayrılır.

Depo polisakkaritler, canlıların enerji ihtiyacını karşılamak için glikozu sakladıkları polisakkaritlerdir. Örneğin, bitkilerde nişasta, hayvanlarda glikojen depo polisakkaritlerdir. Nişasta, bitkilerde fotosentez sonucu oluşan glikozun birleşmesiyle meydana gelir. Nişasta suda kısmen çözünür ve iyotla mavi renk verir. Glikojen ise hayvanlarda karaciğer ve kas hücrelerinde bulunan dallanmış bir polisakkarittir. Glikojen suda çözünmez ve iyotla kırmızı-kahverengi renk verir.

Yapısal polisakkaritler, canlıların hücre duvarı, iskelet veya koruyucu tabaka gibi yapılarını oluşturmak için kullandıkları polisakkaritlerdir. Örneğin, bitkilerde selüloz, mantar ve böceklerde kitin yapısal polisakkaritlerdir. Selüloz, bitkilerin hücre duvarını oluşturan en yaygın organik bileşiktir. Selüloz suda çözünmez ve iyotla renk vermez. Kitin ise mantarların hücre duvarında ve böceklerin dış iskeletinde bulunan sert bir polisakkarittir. Kitin de suda çözünmez ve iyotla renk vermez.

Sonuç olarak:

• Nişasta: Bitkisel depo polisakkaritidir, yani bitkiler fotsentezle ürettikleri glikozun fazlasını nişastaya çevirip depo ederler. Nişasta hayvanlarda sentezlenemez ama sindirilebilir. Suda çözünmezler.
• Glikojen: Hayvansal depo polisakkaritir. Hayvanlar glikozun fazlasını karaciğer ve kaslarda glikojen olarak depolar. Glikojen bitkilerde sentezlenemez. Mantarlarda da glikojen bulunur. Glikojenler, enzimler tarafından çok çabuk olarak yapılıp, yıkılabilir. Bu sayede insanlarda ve diğer omurgalı canlılarda karaciğer ve kaslar, glikojeni depo edilir. Örneğin insanlar spor yaparken kandaki glikoz azaldığında; karaciğerde bulunan glikojenler parçalanır ve kandaki glikoz oranını arttırılır.
• Selüloz: Bitki hücresinin hücre duvarı (çeperi) selülozdan yapılmıştır. Selüloz kağıt, yapay ipek ve patlayıcı maddelerin yapımında da kullanılır. Selüloz bitkinin sert ve kuvvetli olmasını sağlar, otçul hayvanlar selülozu sindirebilirler bunun nedeni ise bağırsaklarında yaşayan simbiyoz bakterileri, protozoa türleri ve odun yiyen bazı böcek türlerinin salgıladıkları selülaz enzimidir.
• Kitin: Eklembcaklıların dışındaki kabuksu iskelet kitinden oluşmaktadır ayrıca mantarların hücre duvarı kitinden oluşmuştur.