Mitoz bölünme, tek hücreli canlılarda üreme, çok hücreli canlılarda ise büyüme, yenilenme, yeniden oluşum gibi faaliyetlerin devam edebilmeleri için belli bir seviyeye erişmiş hücrenin kendini kopyalayarak iki yeni hücre oluşturmasıdır. Mitoz bölünme, hazırlık evresi ve çekirdek bölünmesi olmak üzere iki aşamada gerçekleşir. Çekirdek bölünmesi ise profaz, metafaz, anafaz ve telofaz olarak adlandırılan dört farklı evrede tamamlanır. Bu evreler şöyle açıklanabilir:
-
Hazırlık evresi: Bu evreye interfaz adı da verilir. Bu evrede, hücre bölünmeye hazırlanır. Hücrenin DNA’sı eşlenerek iki katına çıkar. Hücrenin organelleri ve proteinleri de artar. Bu evre G1, S ve G2 adı verilen bölümler ile üçe ayrılır.
-
Profaz: Bu evre, çekirdek bölünmesinin ilk evresidir. Bu evrede, eşlenmiş olan DNA iplikleri kısalıp kalınlaşarak kromozomlara dönüşür. Çekirdek zarı ve çekirdekçik kaybolur. Sentrozomlar kutuplara doğru hareket eder ve iğ iplikleri oluşturur.
-
Metafaz: Bu evre, çekirdek bölünmesinin ikinci evresidir. Bu evrede, kromozomlar hücrenin ortasında bir düzlem oluşturacak şekilde dizilir. İğ iplikleri kromozomların sentromerlerine bağlanır.
-
Anafaz: Bu evre, çekirdek bölünmesinin üçüncü evresidir. Bu evrede, sentromerler ayrılır ve eşlenmiş kromozomlar (kromatitler) kutuplara doğru çekilir. Hücre uzamaya başlar.
-
Telofaz: Bu evre, çekirdek bölünmesinin son evresidir. Bu evrede, kutuplara giden kromatitler tekrar DNA ipliklerine dönüşür. Yeni çekirdek zarları ve çekirdekçikler oluşur. İğ iplikleri kaybolur.
Mitoz bölünmenin son aşaması olan sitoplazma bölünmesi ise hayvan hücrelerinde boğumlanarak, bitki hücrelerinde ise ara lamelle gerçekleşir. Böylece mitoz bölünme tamamlanır ve kalıtsal özellikleri aynı olan iki yeni hücre oluşur.
