Hücrelerde binlerce glikozun oksijenli solunumla parçalanmasına rağmen yaşamın normal devam etmesinin temel nedeni, oksijenli solunumun hücredeki enerji üretim süreci olduğu için glikozun kontrollü ve düzenli bir şekilde metabolize edilmesidir.
Oksijenli solunum, glikozun iki aşamalı bir yoldan geçerek karbondioksit, su ve ATP moleküllerine dönüştürülmesidir. ATP, hücrenin enerji taşıyıcısıdır ve hücresel işlevler için gereklidir. Glikozun tamamen parçalanması için oksijen gereklidir, bu yüzden bu sürece oksijenli solunum denir.
Oksijenli solunumun ilk aşaması glikolizdir. Glikoliz, glikozun iki molekül piruvata dönüştürülmesidir. Bu aşamada 2 ATP harcanır ve 4 ATP üretilir, yani net 2 ATP kazanılır. Glikoliz, oksijen varlığına veya yokluğuna bağlı olmayan çok eski bir metabolik patikadır.
Oksijenli solunumun ikinci aşaması Krebs döngüsü ve elektron taşıma zinciridir. Bu aşamada, piruvat molekülleri mitokondriye girer ve karbondioksit, su ve daha fazla ATP üretmek için oksijenle reaksiyona girer. Bu aşamada 34 ATP üretilir, yani glikozun oksijenli solunumla parçalanması sonucunda toplam 36 ATP kazanılır.
Glikozun oksijenli solunumla parçalanması, hücrelerin enerji ihtiyacını karşılamak için sürekli olarak gerçekleşir. Glikoz, besinlerden veya karaciğerdeki glikojenden elde edilir. Hücreler, glikozun parçalanma hızını, enerji talebine göre ayarlar. Bu şekilde, hücreler enerji dengesini korur ve yaşam normal devam eder.
