Fagositler, vücudun savunma sisteminin önemli bir parçasıdır. Fagositler, zararlı veya yabancı maddeleri yutarak yok eden hücrelerdir. Fagositler, doğal (doğuştan gelen) bağışıklık sisteminde çalışırlar. Doğal bağışıklık sistemi, vücudu her türlü enfeksiyona karşı koruyan ilk savunma hattıdır.
Fagositler, iki ana gruba ayrılır: granülositler ve mononükleer fagositler. Granülositler, sitoplazmalarında granül adı verilen küçük kesecikler bulunduran hücrelerdir. Granülositler, nötrofil, eozinofil ve bazofil olarak üç alt gruba ayrılır. Nötrofiller, bakteri ve mantar enfeksiyonlarına karşı etkilidir. Eozinofiller, parazit enfeksiyonlarına ve alerjik reaksiyonlara karşı etkilidir. Bazofiller, iltihaplanma ve alerjiye neden olan histamin gibi maddeler salgılar. Mononükleer fagositler, tek çekirdekli hücrelerdir. Mononükleer fagositler, monosit ve makrofaj olarak iki alt gruba ayrılır. Monositler, kan dolaşımında bulunan fagositik hücrelerdir. Makrofajlar ise dokularda bulunan fagositik hücrelerdir.
Fagositlerin bağışıklık sistemindeki rolü şöyledir:
-
Fagositler, vücudu istila etmeye çalışan bakteri, virüs, mantar, parazit, ölü hücre ve doku artıkları gibi zararlı veya yabancı maddeleri fagositoz yoluyla yok eder. Fagositoz, bir hücrenin diğer bir hücre veya partikülü yutarak sindirmesi işlemidir.
-
Fagositler, zararlı veya yabancı maddeleri yok ettikten sonra bunların antijen adı verilen tanımlayıcı bölümlerini sunarlar. Antijen sunumu, uyarlanabilir (sonradan kazanılan) bağışıklık sisteminin devreye girmesini sağlar. Uyarlanabilir bağışıklık sistemi, vücudu daha özel ve güçlü bir şekilde koruyan ikinci savunma hattıdır.
-
Fagositler, sitokin adı verilen kimyasal sinyaller salgılarlar. Sitokinler, bağışıklık sisteminin diğer hücreleriyle iletişim kurmasını sağlar. Sitokinler, iltihaplanma, ateş, yara iyileşmesi ve bağışıklık tepkisinin düzenlenmesi gibi süreçleri etkiler.
